PLANINE U SRBIJI

Vojvodina
Fruška gora Fruška gora (mađ. Tarczal, lat. Alma Mons) je ostrvska planina i nacionalni park u Sremu. Najveći deo Fruške gore se nalazi u Srbiji, Vojvodini, dok mali deo zalazi u istočnu Hrvatsku, u Vukovarskosrijemsku županiju. Prostire se dužinom od oko 75 km i širinom od 12 do 15 km i zahvata površinu od 255 km². Fruška gora je 1960. godine proglašena nacionalnim parkom i time je postala prvi nacionalni park u Srbiji. Najviši vrh je Crveni Čot (538 m). Izgrađena je od raznovrsnih stena: škriljaca, serpentina, granita, bazalta, andezita, dacita, krečnjaka, konglomerata, neogenih glina, peskova i lesa. Ona je niži horst i lakolit. Predstavlja zaostali deo duboko potonulog panonskog kopna koje je tokom neogena činilo pučinsko ostrvo Panonskog mora. Tokom kvartara vetrovi su na njenim padinama nataložili les. Vršačke planine Vršačke planine (rum. Munţii Vârşeţ, često zvane i Vršački breg, rum. Dealurile Vârşeţului) se uzdižu usred Panonske ravnice u jugozapadnom delu Banata. Pružaju se u pravcu istok-zapad, u dužini od 19 kilometara, sa najvećom širinom od 8 kilometara. Površina im je 170 kvadratnih kilometara, od čega je u Srbiji 122, a u Rumuniji 48 kvadratnih kilometara. Gudurički vrh, sa 639 m nadmorske visine, najviša je tačka ovih planina i cele Vojvodine. Od ostalih vrhova poznati su Lisičija glava (590 metara), Đakov vrh (449 m) i Vršačka kula (399 m). Severna padina je strma, dok se južna postepeno spušta u pobrđe, gde se nalaze vršački vinogradi. Vršačke planine spadaju, zajedno s Fruškom gorom, u ostrvske planine, jer su nekada bile ostrvo u Panonskom moru. Čine najseverniji izdanak srpsko-makedonske planinske mase, iako se u starijoj literaturi može pronaći pogrešan podatak o njihovoj pripadnosti Karpatima. Sa planina se pruža pogled na Vršac, Vojvodinu i Rumuniju. Izgrađene su od gnajsa probijenog granitom, pokrivenih neogenim sedimentima (gline i peskovi).

Šumadija
Avala Avala je niska planina, 16,5 km južno od Beograda. Predstavlja severni kraj šumadijske grede, koja se od Rudnika provlači kroz nisku Šumadiju i predstavlja razvođe između slivova Save i Dunava. Visoka je 511 m (ranije 506 m) i uzdiže se oko 200 m iznad okolnog talasastog terena. To je najniža planina šumadijske grede, najisturenija ka severu. Lakolit kupastog oblika nad pinosavskom i ripanjskom površi izgrađen je u osnovi od serpentina sa povlatom od krečnjaka i fliša. Mineral avalit dobio je ime po Avali na kojoj je pronađen. Još je knez Miloš 1859. godine doneo odluku da se Avala zagradi i zaštiti, a 1936. godine je proglašena nacionalnim parkom. Prezidijum Narodne Skupštine 1946. godine donosi odluku da bude proglašena dobrom od opšteg značaja. Na zaštićenom području ima oko 600 biljnih vrsta. Ima lekovotih biljnih vrsta, a neke biljke predstavljaju prirodne retkosti, kao što su zanovet, zlatan i zelenika. Avala je dobro pošumljena samoniklim drvećem, a jednim delom je pod zasađenom borovom šumom. Jedno je od omiljenih izletišta Beograđana. Krajem 2007. godine je Skupština grada Beograda proglasila Avalu zaštićenim prirodnim dobrom sa ukupnom površinom od 489 hektara. Bukulja Bukulja je planina u Šumadiji, u čijem podnožju se nalaze Aranđelovac i Bukovička banja, a njen najviši vrh je visok 696 metara. Asimetrična je u meridijanskom profilu zbog izrazitog raseda na severnoj strani. Jezgro je od granita, pokriveno i opkoljeno škriljcima i mermerima (plutonit-lakolit). Ona je

vulkanskog porekla, što dokazuje prisustvo granitnih stena. Obrasla je bukovom, grabovom i hrastovom šumom, a naziv planine potiče od reči bukulj – deminutiva slovenske reči buk. Pogodna je za pripreme sportskih ekipa, a obeležene pešačke staze vode od parka Bukovičke banje do vrha planine. Na vrhu se nalazi hidrometeorološka stanica, a na njenim obodima je Garaško jezero. Predstavlja omiljeno izletište Aranđelovčana i banjskih gostiju, a poseduje više ugostiteljskih objekata. Na njoj se nalazi izvorište gazirane mineralne vode ’’Knjaz Miloš’’. Crni vrh Kragujevački Crni vrh (707 m) je planina između Kragujevca i Jagodine, dobio je naziv po crnom izgledu koji su mu davale prostrane šume. Oivičen je rekama Belicom, Ždraljicom, Lepenicom i Velikom Moravom. Spada u Rodopske, niže planine u Šumadiji, u sastavu preovlađuju metamorfne stene. U odnosu na ostale šumadijske planine najbogatiji je pećinama i slapovima. Na njemu se nalazi najizdašniji izvor u Šumadiji (Vrelo u Gornjem Štiplju sa oko 50 l/sek). Gledićke planine Nalaze se južno od Kragujevca i istočno od Kraljeva, dobile su ime po selu Glediću, a po narodnom predanju zbog toga što se sa njih daleko gleda. Ili možda od drveta gledič koga ima na planini. Prostiru se u dinarskom pravcu severozapad-jugoistok u dužini od 35 km između Lepenice na severu, Gruže na zapadu, Levča na istoku i do Zapadne Morave na jugu. Morfologiju karakteriše valoviti venac vezanih vrhova u čijem se južnom delu nalazi najviši vrh Samar (922 m), a posle njega Dulenski Crni vrh (897 m). One su, posle Rudnika najviše šumadijske planine. Na planini se ističe oko 700 m visoka zaravan, a u geološkoj strukturi karakterističan je ’’šumadijski fliš’’, karbonatno-peščarski i peščarsko-glinoviti sedimenti. Ješevac Na severu preko reke Gruže nalazi se Rudnik, na zapadu je Vujan i Gornji Milanovac, na istoku je Gružansko jezero, na jugu je Čačansko-kraljevačka kotlina, ma jugoistoku Kotlenik. Crni vrh (902 m) je najviši vrh planinske celine. Ješevac obuhvata niz kupastih, uglavnom šumovitih vrhova visine 500 – 900 metara nastalih vulkanskom aktivnošću u dalekoj prošlosti, geološki sastav čine magmatske stene. Juhor Juhor (775 m) je planina Šumadije između Velike Morave na istoku i Levča na zapadu, Temnića na jugu i Belice na severu. Pruža se u pravcu sever-jug. To je stari horst i spada u rodopske planine. Juhorskim plutonit sa jezgrom od granita izdužen je meridijanski 22 km. U građi su zastupljeni i škriljci (gnajs i mikašist). Kosmaj Kosmaj (626 m) je planina u Srbiji, u okolini Sopota. Posle Avale je najniža planina u Šumadiji. Na njemu se ističu tri vrha: Mali, Goli i Rutavi. Glavni greben Kosmaja polumesečastog je oblika i pruža se u pravcu jugozapad-severoistok. Iako je Kosmaj niska planina, ipak svojim izgledom u vidu ostrva dominira u ovom delu niske Šumadije, iznad valovitog neogenog pobrđa, raščlanjenog blagim rečnim dolinama. Izgrađen je od serpentina, krednog fliša, granita i eruptiva. Diže se kao ostrvo sa površi od 320 metara nadmorske visine. Naziv Kosmaj nastao je od keltske reči cos (šuma) i predindoevropske reči maj (planina). Međutim, Rimljani su Kosmaj prilagodili mitologiji jer je dobio značenje casa Maiac - stanište boginje Maje. U rimskoj epohi, Kosmaj je bio značajno rudarsko središte. Verovatno se ruda gvožđa iskopavala na Kosmaju i pre dolaska Rimljana. Kotlenik Kotlenik je planina u visokoj Šumadiji, između Gruže i Zapadne Morave kao i niske presedline kod Bumbarevog brda, severno od Kraljeva. Pripada grupi šumadijskih planina. Najviši vrh je Veliki vrh, na visini od 749 metara nadmorske visine. Prema geološkoj starosti i osobinama, vrh Kotlenika odgovara kupi ugašenog vulkana, u geološkom sastavu preovlađuju magmatski andeziti. Na temenu planine izduženom uglavnom od juga ka severu ređaju se vrhovi Čemernica (487 m), Borča (508 m), Kraljica

Venčac Venčac je planina koja se nalazi u blizini Aranđelovca. pre svega olova i cinka. Vrh Ostrovica (758 m) je izgrađena od riolita i ima oblik paleovulkanske kupe. Zahvaljujući izuzetnoj šumovitosti. Vujan Vujan je planina južno od Gornjeg Milanovca. Bobiju krase četinarske i bukove šume. Svaki od stupnjeva predstavlja . Najviši vrh je Veliki Vujan (856 m). pašnjaci i proplanci. sve do podnožja Jablanika pripada Bobiji. na istoku je Krupanj. deo zgrade Bele kuće u Vašingtonu itd. a negde i stupnjevita. Planina je izdužena oko 21 km. a od Bajine Bašte i Valjeva koji kilometar više. na severu Gučevo. Najviši vrh nosi naziv Tornička Bobija i visok je 1272 metara. Bobija ili Orovička planina. na jugu se klinasto sužava. Na severozapadu je opština Mali Zvornik. te između Šumarica i Vitanovca dostiže oko 3 km. a na planini je selo Tornik. sportskog i lovnog turizma. Njena najviša tačka je Crni vrh (856m) i spada u grupu rudnih planina. a na jugu Bajina Bašta. na severu je šira (do oko 10 km). To je planina u Zapadnoj Srbiji u predelu pod nazivom Azbukovica. Njeno središte je varošica Ljubovija. Od razvođa rečne doline su upravljene mahom prema zapadu i severozapadu a neke prema jugu i jugoistoku. Zapadna Srbija Azbukovica Azbukovica je brdsko-planinsko područje u zapadnoj Srbiji. Diže se severozapadno od Kragujevca. dveju Morava i Kolubare. Planina je izgrađena od škriljaca. Šiljata kosa (590 m). na istoku Valjevo. osim na obroncima prema reci Despotovici koji sa obroncima Ilijaka (510 m) čine Brđansku klisuru. Sokolskih planina. Idući prema severu planine šumadijske grede su sve niže. školskog. Boranja Boranja je dinarska planina Podrinja u zapadnoj Srbiji. Rudnik je pogodan za razvoj letnjeg i zimskog zdravstvenog. krečnjaka. Livada (748 m). Naziv potiče od ruda. Bogata je poznatim venčačkim mermerom od koga su sačinjene mnogobrojne skulpture koje krase park Bukovičke banje. Na jugu je Jagodnja. Za stanovništvo u selima na padinama Bobije proizvodnja maline predstavlja glavni izvor prihoda. Predstavlja njen hidrografski čvor. Crni vrh i V. Gradinčica (700 m). skoro u sredini Šumadije. Klupe (549 m). Jablanika. Veliki vrh (749 m) i drugi. Azbukovicu preseca nekoliko bujičnih reka koje se ulivaju u Drinu a najpoznatije su Trešnjica i Ljuboviđa. Planina je skoro u celosti pokrivena gustom listopadnom šumom. na granici sa Bosnom i Hercegovinom. Bobija Planinu nazivaju Tornička Bobija. Na planini se nalazi manastir Vujan. na severoistoku Osečina. U geološkom sastavu su najzastupljeniji škriljci i mermeri. fasadu crkve na Oplencu. Doline su često krivudave te su zbog toga i razvođa mestimično krivudava i razlomljena. Na istoku je sa visoravni visokom oko 1000 m povezana sa Jablanikom i Povlenom. na severu opština Krupanj. česmu u Knez Mihailovoj u Beogradu. To je uska i izdužena regija između Drine na jednoj i Sokolske planine i Povlena na drugoj strani. na zapadu se prostire do Drine i Malog Zvornika. krečnjaka i fliša koje probijaju eruptivi. osnovan u XIII veku. Rudnik Prostire se između Gornjeg Milanovca i Topole i najviša je planina Šumadije (Cvijićev vrh ili Veliki Šturac. prirodnim stazama zdravlja i blizini velikih gradova.(578 m). Medvednika i kanjona Trešnjice. 1132 m). peščara i laporca kroz koje se probijaju magmatske stene. Orlovi (667 m). Smatra se da cela visoravan. Središnji delovi planine su pod šumom. nalazi se između desne obale Drine. konglomerata. Bobija je udaljena od Ljubovije 30 kilometara. Boranja se pruža od jugozapada ka severoistoku što je drugačije od uobičajenog Dinarskog pravca prostiranja. U podnožju planine su sela Gornja i Donja Orovica. ima nadmorsku visinu od 658 m. Sastavljen je od škriljaca. razvođe prema slivovima Save.

Sokolske planine i rečice Uzovnice na istoku. U neposrednoj blizini Crnog vrha podignut je spomenik i kosturnica srpskim i austrougarskim ratnicima izginulim na ovom prostoru 1914. Izgrađena je od škriljaca u čijoj su povlati krečnjaci. Drine na zapadu i jugu i Krupnja na severoistoku. peščari i eruptivi. preko kojih su nataloženi trijasni krečnjaci sa naslagama antimona. Severozapadni deo se sastoji od peščara i konglomerata preko kojih leže kredni krečnjaci sve do temena. a od Beograda 100 km. Na severu je Jadar. 1914. Od Šapca je udaljen 35 km. Gojna Gora Kao i istoimeno selo. Godišnje prima 1800 mm padavina. I Boranja je plutonit i horst planina koja se od Cera razlikuje prisustvom paleovulkanskih kupa (stare erupcije). sa najvišim tačkama Mačkov kamen (923 m) i Košutnja stopa (939 m). godine između srpske i austrougarske vojske. Cer (687 m) pripada flišnim planinama. dug je oko 20 km. Najviši vrh je Jablanik sa 1275 m. Jagodnja Prostire se između Boranje na severu. na zapadu Drina. a južno od Mačve. na jugu Borinska reka. Jagodnja je niža planina. severno od Boranje i u prostoru koji Drina polulučno zatvara sa zapada i severozapada. Diže se istočno od donje Drine.erozivni pod. Od širokog temena planine spuštaju se površi ka Drini i Jadru. Planina je prilično šumovita. Na travnim pašnjacima na visokim zaravnima sagrađene su pojate. hrastovog i grabovog drveća. godine u Prvom svetskom ratu. Osnovni pravac pružanja grebena je od jugoistoka ka severozapadu. Gučevo je planina koja se izdiže iznad Loznice i Banje Koviljače. Drmanovina Nalazi se u Zapadnoj Srbiji zapadno od Kosjerića. Najpogodniji prilaz Jagodnji je od Krupnja. . nije naseljena. severozapadno od Ovčar Banje u predelu Crna Gora. a najviši delovi građeni su od trijaskih krečnjaka. Mačkov kamen je bio poprište bitke u Prvom svetskom ratu. Cer Nalazi se nedaleko od Šapca u severozapadnom delu Srbije. Ima oblik štita i granitno jezgro koje opkoljavaju škriljci (kao kod Cera). Jablanik Nalazi se oko 45 km jugozapadno od Valjeva između Povlena na istoku. Kod nekih boranjskih potočnih dolina donji delovi su dublji nego gornji. na istoku rečica Korenita. Izgrađena je pretežno od dijabaz-rožanaca. Gučevo Niska planina zapadne Srbije prostire se pravcem severozapad-jugoistok u dužini od oko 20 km. između Kosjerića na severu i Požege na jugu. To je plutonit. Rudonosan je što je bilo poznato još u rimsko doba te predstoji reaktiviranje rudarenja. Prostire se u istorijskom predelu Crna gora. Sa najvišeg dela pruža se izvanredan i prostran pogled na Drinu i Bosnu. južno od Seče Reke. Planina je ime dobila po brojnim stablima drveta cer. Crnokosa Zapadno od Skrapeža. Spada u grupu Podrinjskih planina. To teme je valovito i zbog krečnjačke podloge skrašćeno. od kojeg vodi asfaltni put ka Mačkovom kamenu. Bilo mu je od granita kojeg opkoljavaju škriljci i karbonski krečnjaci. Najviši vrh se zove Šančine ali ga pogrešno nazivaju i Kosanin grad. lakolit i horst planina. Jablanik je planina u zapadnoj Srbiji. u grupi Valjevskih planina. u istorijskom području Crna Gora nalazi se planina Crnokosa. delom od serpentina. Jugoistočni deo se zove Kulište i sastavljen je paleozojskih škriljica. koji su stanovnici iskoristili za podizanje kuća. Pored Jablanika prolazi put Valjevo – Rogačica preko prevoja Debelo brdo koji se nalazi jugoistočno od planine. Najviša tačka se nalazi na 779 m i zove se Crni vrh. Medvednika na severu i Bobije na zapadu. Poznat je po istorijskoj bici avgusta 1914. nalazi se istočno od Kosjerića. poseduje najviše bukvinog. a širok 8 – 10 km.

Pruža se pravcem zapad-istok u dužini od oko 4 km. ogrankom.Jelova gora Na 15 km udaljenosti i severozapadno od Užica se prostire planina Jelova Gora. a greben od mezozojskih krečnjaka. po sličnosti siluete planine sa medvedom koji leži. Najpoznatije turističko mesto na planini Maljen su Divčibare koje se nalaze na visini od oko 980 metara iznad mora. Čine je više vrhova. Ljuboviđe sa zapada. od kojih su tri najvažnija: Mali Povlen (1347 m). Može se smatrati i istočnim delom. Visoravan Divčibare duga je oko 7 i široka okko 3 km. kroz koju protiče reka Zapadna Morava. Valjevska Podgorina obuhvata sliv gornje Kolubare – valjevske planine Medvednik. Osnova je od starijih metamorfita i dijabaza. Jablanik i Povlen i Valjevsku kotlinu. Medvednik Prostire se oko 25 km zapadno od Valjeva. Prostire se između Kablara na istoku. Poseban ukras ove pitome planine je beli narcis. većeg i poznatijeg Povlena. Geološku građu čine trijaski masivni krečnjaci. poznata po gustim bukovim šumama. Na istoku se nalazi vrh Rior koji pre pripada Maljenu nego Suvoboru. Na zapadu se planina prostire do prevoja Bukovi preko kojeg prelazi put Valjevo-Kosjerić. Najviši vrh je Jelina glavica (1011 m). Maljen Maljen je planina koja se nalazi južno od Valjeva. Pruža se uporedničkim pravcem u dužini od oko 25 kilometara između Magleša na zapadu i Suvobora na istoku. Srednji Povlen (1301 m) i Veliki Povlen (1271 m). Karakterističan hrbat dug je oko 5 km. Gornje Dobrinje na severu i puta Jelen Do-Papratište-Srednja Dobrinja na zapadu. Jadar (u slivu Jadra) i Lešnica. Pecke i gornjeg toka Jadra sa severa dok je na jugu planina Jablanik. šumama i prekrasnim vidicima. Planina je ime dobila. kako narod priča. Ili po medvedima koji su naseljavali njegove šume. Padine Magleša su neobično lepe sa naizmenično poređanim vrtačama i livadama. Pored šuma Maljen je poznat po svojim cvetnim livadama i šumama. borovnici i razvijenoj mreži šumskih puteva pogodnih za planinarenje. Stene njegovih litica okrenutih prema klisuri čine ovu planinu mnogo značajnijom nego što to govori nadmorska visina najvišeg vha. Magmatski peridotiti (harcburgiti) su najzastupljeniji u geološkoj građi. Povlen Povlen je najviša planina na obodu Panonskog basena u Srbiji i nalazi se na tridesetak kilometara jugozapadno od Valjeva. Kablar Prostire se između Zapadne Morave i njenih pritoka Kamenice i Asanovca na 15 km od Čačka i 155 km od Beograda. Rađevina. Vrh Medvednika je jedva uočljivo uzvišenje na skoro horizontalnoj gredi. Orovica (Ovčar banja) Nalazi se u Zapadnoj Srbiji na prostoru koji nosi istorijsko ime Crna gora. Ima četiri rezervata prirode. Kablar je visok 889 metara. Nedaleko od Kablara se nalazi poznato turističko mesto Ovčar Banja. Dužina planine koja se proteže dinarskim pravcem iznosi oko . Zapadne Morave na jugu. Podrinje Oko donjeg toka reke u srbijanskom Podrinju izdvaja se nekoliko mikroregija: Azbukovica. Magleš Magleš ili Maglješ je planina udaljena 23 km južno od Valjeva. Sa planinom Ovčar gradi Ovčarsko-kablarsku klisuru. zaravni koja se pruža pravcem zapad-istok u dužini od 3 km. Obrasla je šumom. Planina se nalazi između rečnih tokova Jablanice i Obnice sa istoka.

Na lokalitetu Ravna gora je bukova šuma koja je opasana vodotokom Grab. Rajac (848 m) zbog svojih posebnih odlika i prostora kojeg zauzima neki (neopravdano) smatraju posebnom planinom. Istočna Srbija Karpatska Srbija Beljanica Beljanica je jedna od najvećih krečnjačkih planina istočne Srbije. Pripada uporedničkom vencu valjevskih planina koje su produžetak starovlaške visije. Ljubovije na jugu i Krive reke. na severu je Mlava i Žagubica. Vlašić Vlašić je brdo u zapadnoj Srbiji. ima dinarski pravac pružanja. Sokolska planina se pruža dinarski od Šapca (923 m) i Mačkovog Kamena (843 m) do Proslopa na jugoistoku. Rađevina Rađevina je oblast u severozapadnoj Srbiji između planina Vlašića. pun šuma i pašnjaka ispresecanih bistrim i brzim rečicama. ali su znatni delovi izgrađeni od serpentina. između reka Velike Cernice. Cera. Prostire se istočno od Despotovca i Beljaničke reke. Podnožjem i preko njega vode drumovi Loznica—Valjevo. Niži je ali i duži od Cera. Nalazi se između sliva reke Mlave i Žagubičke kotline na severu i sliva reke Resave na jugu. Zbog visine niže od 500 metara ne može se smatrati planinom. najduži planinski venac rađevinskojadranskog Podrinja. Sokolska Planina. Jablanik pa uporedo Bobija i Medvednik. Sokolska planina Spada u grupu podrinjskih planina zapadne Srbije. Lanac planina započinje Suvobor. Jadra i Tamnave. Granicu između Sokolske planine i Jagodnje čini Vukova reka. Vrhovi su travnati i bez šume. dok se silikatne stene nalaze ispod krečnjaka po padinama i dubodolinama. Gornjeg Milanovca i Mionice. Pruža se od zapada ka istoku u . Planina je razgranata sa plećatim. Na istoku je planina Rudnik. Jagodnje i Sokolskih planina. Povlen je krečnjačka planina. a široka od 10 do 15 km. sa vrhovima od 424 do 462 metra. Prekriven je mladim hrastovim šumama (u uvalama) i šumskim kulturama četinara koje pokrivaju njegov najveći deo. Nalazi se između Ljiga. Ima elemente kraškog reljefa. a zajedno sa Azbukovicom čini Gornje Podrinje. skoro zaravnjenim vencem. Predstavlja hidrografsko čvorište između pritoka Zapadne Morave i Kolubare. Resava je na jugu. Jagodnja. Dolinom Jadra povezana je sa Mačvom i Panonskom nizijom. Boranja i na kraju se Gučevo strmo spušta ka Loznici. Dugačka je oko 25 km. Šabac—Ljubovija i Šabac—Osečina. na koji se nadovezuju Magleš. diže se jugoistočno od Krupnja.35 km. To je pretežno brdsko-planinski kraj. Unutar nje se nalazi Mokra pećina koja je jedno od izvorišta Graba. a na zapadu Maljen. Rožanj Rožanj je niska planina (606 m). Većim delom je obraslo listopadnom šumom. zatim Maljen. U geološkom sastavu prisutni su krečnjaci u višim delovima planine. Njen najveći deo pripada Opštini Krupanj. Povlen. koja se nalazi između Takova i Čačanske kotline zapadno od Brđana. Spada u niže planine. Omeđena je tokovima Drine i Uzovnice na zapadu. sa najvišom tačkom Rožanj (973 m). a odvaja Rađevinu od Azbukovice. Bogoštice na severoistoku. Okružuju je planine Jagodnja na zapadu i Medvednik i Orovička planina na istoku. Najveći vrh u brdskom delu je Košutnja stopa na Jagodnji (940 m). Suvobor Planina Suvobor (864 m) sa Rajcem najistočnija je Valjevska planina. a potom Sokolska planina.

Izgrađen je u osnovi od gabra paleozojske starosti. Zapadnu granicu čine rudarska naselja Senje i Resavica. nem. a široka 5 . Pod Homoljem se podrazumeva i područje Žagubičke kotline. Mikuljskom površi i Dubašnicom. Nalazi se severoistočno od Bora. Rumunski. Sastoji se od dve paleovulkanske kupe. mađ. a sa srpske nacionalni park Đerdap. pri čemu se severno nalazi Rumunija. U podnožju grebena nalaze se Malo i Veliko vrelo. Najviši predeli izgrađeni su od mezozojskih krečnjaka. Homoljske planine Homoljske planine se nalaze u istočnoj Srbiji i pripadaju Karpatsko-balkanskoj grupi planina. Vaskapu. Imaju pravac pružanja zapad-istok i smeštene su između Zviške kotline na severu i Žagubičke (Homoljske) kotline na jugu. Parcul Natural Porţile de Fier). Potoci koji izviru na ovoj planini. Severoistočnim podnožjem vodi put Bor . Zahvata površinu od 309 km². Nastala je usecanjem otoke Panonskog jezera u Karpatske planine. mađarski. Južni deo je stenovit. na razvođu između slivova Morave i Crnog Timoka. a južno Srbija. a na jugu Krepoljin i Žagubica. . uvalama i slepim dolinama (Busovata. Najviši vrhovi su Kupinova glava (940 m) i Zdravca (898 m). Malinikom. Železni vrata) je najduža i najveća klisura u Evropi. Ona formira deo granice između Rumunije i Srbije. sa prosečnom širinom od oko 12 km. Severni deo je visoravan sa mnogim vrtačama. Najviši vrh ove planine je Crni vrh (1141 m) na kojem se nalazi repetitor. Crni vrh Crni vrh je planina u istočnoj Srbiji. Planine su bogate gustom šumom i mnogim rečnim izvorima. Eisernes Tor. vezuje za planinu Beljanicu. pošumljena i slabo naseljena. kao i između Mlavske kotline na zapadu i izvorišnih delova Gornjeg Peka na istoku. Kučaj Predstavlja prostranu rečno-krašku površ sa uvalama. koji se spuštaju sa padina.dužini od 24 km. Demirkapı. a najviša tačka iznosi 962 metra. tur.Žagubica.Krivi Vir. slovački. predstavlja celinu. krečnjački greben Beljanica (1336 m) koji strmim odsekom pada u klisuru reke Čemernice. Zajedno sa Javorištem. od kojih se viša diže 1043 m. U grebenu su mnogobrojne pećine. slov. preko Gornjačke klisure. Na zapadu se. bug. a u podnožju severnog oboda Vrelo Mlave kod Žagubice. Na severu su Kučevo i Majdanpek. Planina je izgrađena od andezita.7 km. Rečke sa ponorom dubokim 150 m). počinju da poniru i to je razlog zbog koga se u obodnim delovima Kučaja javljaju i brojne pećine. od čega 246 km² izrazit kraški reljef u krečnjacima. Najviši vrh ove planine je Trest (1284 m). a dalje na istok ide rekom Crni Timok. graniti i gnajsevi. Porţile de Fier. Đerdap Đerdapska klisura (rum. nemački i bugarski naziv ima značenje železna vrata. Izgrađene su pretežno od škriljaca i krečnjaka. kada stignu na krečnjačku podlogu. Na jug se prostire do asfaltnog puta Paraćin . Istočna granica ide od Bora preko Zlota sve do Bogovine i reke Crni Timok. južno od planine Stol. od kojih je najveća Velika Atula (560 m). Nalazi se na severnoj periferiji opštine Bor. Dok se planina prostire uporedničkim pravcem rečna mreža je orijentisana ka severu ili jugu pa brojne doline rebrasto presecaju teren. Od Beljanice na severu je odvajaju izvori Resave i pritoka. Na rumunskoj strani se nalazi nacionalni park Železna vrata (rum. Prosečna visina je oko 900 metara. desne pritoke reke Resave. turski. Železné vráta. Deli Jovan Planina je dugačka 19 km. ali u raznovrsnom geološkom sastavu između ostalog zastupljeni su i permski peščari. dok je klisura u Srbiji poznata kao Đerdap. Brezovičkom površi. ali i Predeo Zviške kotline na severu. Najveći deo prostora Kučajskih planina izgrađen je od jurskih i krednih krečnjaka. Goli krš Goli krš je krečnjački greben koji se proteže pravcem severozapad-jugoistok.

na zapadu je Majdanpek. Najviši vrh. pripada grupi Karpatskobalkanskih planina. na istoku je Porečka reka i preko nje planina Veliki Greben. pripada grupi Karpatsko-balkanskih planina. severozapadno od Stola. Jedan od najlepših vidikovaca u ovom delu Srbije je izgrađen od jurskih krečnjaka. granita i gabra. izuvijani grebeni. Stol Desetak kilometara severno od Bora na prostoru od oko 3 km u prečniku nalazi se planina Sto ili Stol. Miroč Spada u Karpatske planine i nalazi se u sklopu nacionalnog parka Đerdap. Mali i Veliki krš razdvaja prevoj Vrata ili Vraca. Planina je krečnjačkog sastava (jurski i kredni krečnjaci) te na njoj dominiraju kraški oblici reljefa. Šomrda Smatra se delom Severnog Kučaja. koji je sa Severnim Kučajem spojen preko Tatarskog Visa i Babinog Mašila. Prostire se južno od Donjeg Milanovca i Đerdapske klisure. Najviši je Crni vrh sa 656 metara . Na jugu se nalazi Mali Miroč kojeg nekoliko metara deli od statusa planine. Mali krš Nalazi se južno od Majdanpeka. Dobro je pošumljena. Na krajnjem istoku se nalazi brdo Buda kod Kladova. Geološku građu grebenskog dela čine pretežno prekambrijumski gnajsevi. delom je u granicama nacionalnog parka Đerdap. nudeći vidikovce po retkim proplancima koje srećemo na ovom prostoru izuzetno guste i bujne šume. Šume. Izgrađen je od jurskih i krednih krečnjaka i veoma dobro pošumljen. Severni Kučaj Prostire se između Golubačke klisure (Đerdap) i Peka. Nalazi se oko petnaest kilometara severno od Bora. Šomrda. Predstavlja razvođe između izvorišnih krakova Porečke reke i Peka. Još južnije je Deli Jovan. nastavlja se na Veliki krš u pravcu severa. Severni Kučaj uglavnom čine stene kristalastih škriljaca. visoka je 803 m. U narodnom predanju je poznat po hajducima. alpinističko i sportsko penjanje. Šomrda se nalazi u nacionalnom parku Đerdap i blizini jednog od najvećih i najznačajnijih mezolitskih i neolitskih arheoloških nalazišta. Veliki Greben Veliki greben je planina u istočnoj Srbiji. Planinski predeo se prostire severno od Kučeva i Majdanpeka. Nalazi se u blizini Donjeg Milanovca. Od Miroča na severu ga deli dolina reke Vratne. Prostire se u blizini Donjeg Milanovca. To je planina Istočne Srbije i nalazi se između Donjeg Milanovca i Tekija. Severni Kučaj i Šomrda. Šomrda se nalazi u istočnoj Srbiji. Pored planinarskog doma nalazi se jezerce. Lepenski Vir. Vrh planine Stol nalazi se na nadmorskoj visini od 1156 m. Na Severni Kučaj se nadovezuje masiv Liškovca. Kraljevići Marku i Vili Ravijojli. a zimi za razne smučarske discipline. Planina obiluje atraktivnim alpinističkim terenima i lepim prostranim livadama bogatim lekovitim travama. livade i pašnjaci daju Stolu i njegovoj neposrednoj okolini poseban izgled. gde putevi najčešće idu po samom vrhu grebena. Mali stol Sastavljen od jurskih krečnjaka i visok je 897 m. Resava Resava je predeo oko istoimene reke u Istočnoj Srbiji. koji nosi isti naziv kao i planina. samo manji deo čini krečnjak. Sa najvišom tačkom Garvan (929 m). Stol predstavlja izazov za planinarsko osvajanje. Severni Kučaj čine oštri. Od planine Veliki Greben odvojen je dolinom reke Vratne. Planina je pogodna za planinarenje.Liškovac Liškovac je karpatska planina istočne Srbije. na jugu je Šaška reka i preko nje planina Mali krš.

Veliki Krš je dugačak 9 km i širok 3 km. Vrelo i Jezero. Zapravo postoji dilema da li je ovo posebna planina ili zapadni obronak Svrljiških planina. Predstavlja najizrazitiju paleovulkansku kupu u Crnorečkom andezitskom masivu. izgrađen je od paleozojskih kristalstih škriljaca. istočno od planine Stol. Izgrađen je od jurskih krečnjaka. Ježevica Južno od Crnorečke kotline. S obzirom da se izmedju završetka ovog dela i početka Svrljiških planina (kod sela Oreovac) nalazi prevoj preko koga se odvija saobraćaj izmedju Niša. istočno od železničke pruge Bor-Majdanpek. Plane i D. sa najvišim vrhom V. Veliki Krš Veliki Krš je planina visine 1148 m. prolazeći kroz pitoma planinska sela Miljkovac. Bukovik je spada u gromadne planine. Kalafat Kalafat se prostire severno od Niša. Na zapadu je Ozren od koga je odvojena prevojem preko koga vodi stari put od Niša do Sokobanje. nalazi se planina Devica. Niska planina pruža se u pravcu jugozapad—severoistok i ima oblik slemena.Zaječar (desetak km od Paraćina prema Zaječaru). Najviša je tačka Bukova glava (894 m). Veliki Greben se pruža istočne od sliva Porečke reke. nije turistički iskorišćena. Južno je planinsko područje Golak. Borskog jezera i Zlota.nadmorske visine. južno je Mečji vis i Slemen. Šumovita planina pored magistralnog auto puta. Mutnice. Zapadno je Rtanj. ipak se može prihvatiti da je Kalafat posebna planina. Svrljiga i timočkog okruga. pa sve do njenog ušća u Dunav i nalazi se u nacionalnom parku Đerdap. kilometara Tilva Njagra Tilva Njagra nalazi se na prostoru između Brestovačke banje. Planina je na zapadu sa većim nagibom prema fosilnoj udolini (Ražanjska presedlina). Devica Južno od Sokobanje. neposredno kraj grada kao i Seličevica. Aleksinačke i Paraćinske kotline. Bukovik Bukovik je rodopska planina u istočnoj Srbiji na tromeđi — razvođu Sokobanjske. Na više lokaliteta ima šumskih kompleksa. Baba 657 m. izmedju sela Lešje. Vizak Troglavi vrh u neposrednoj blizini planine Stol u pravcu severa. Prečnik osnove kupe je 2 km. jugoistočno je Tupižnica. Golak Planine Ozren i Devica se u pravcu juga spuštaju ka Toponičkoj reci i slivu Svrljiškog Timoka. To niže planinsko područje se naziva Golak. Istočna Srbija (južni deo) Baba Nalazi se južno od magistralnog puta Paraćin . Prostire . zapadne padine čine kredni krečnjački sedimenti. Najviši delovi su izgrađeni od jurskih krečnjaka. jugoistočno od Boljevca nalazi se Ježevica. Dostiže visinu od 770 m i sa bočnom kupom Tilva Mika (626 m) čini jedinstvenu celinu. Planinski greben je izgrađen od jurskih krečnjaka. Raščlanjena je izvorištima više rečica koje teku ka Velikoj (Jovanovačkoj) reci na severu. Nalazi se petnaestak severno od Bora. koja se nalazi na desetak kilometara severozapadno od Bora. a na jugu ka Moravici i Južnoj Moravi. to je uzak i nazubljen krečnjački planinski venac blage strane okrenute jugozapadu i veoma strmih stena okrenutih severoistoku.

ali je za uspon na nju potrebno savladati visinsku razliku od svega 300 metara. Najveći i najviši deo planine izgrađen je od krednih sedimenata. Avala. Izdužen je uporednički oko 30 km i asimetričan u meridijanskom profilu. najviši vrh je Leskovik 1174 m. do krajnje istočne granice. Zapadno se nalazi planina Baba. tj. Rožanj Nalazi se između Samanjca na severu. . Ozren Ozren je planina u istočnoj Srbiji. vodopad Ripaljka i izletište Kalinovica. Okruženje predstavljaju grad Niš. Zapadno se nalazi Tumba. na istoku je Rtanj. godine kapelica koja je danas u ruševinama. sela Vrelo. nadomak Boljevca. Viši delovi planine sačinjeni su od niskometamorfnih kristalastih škriljaca iz paleozoika. Stara planina. Neumorni i neumoljivi tragači za zlatom u nekoliko navrata su dinamitom razrušili kapelicu posvećenu Svetom Đorđu na vrhu planine. Rtanj Rtanj je planina koja se nalazi u istočnoj Srbiji. Južno od Rožnja nalazi se Bovansko jezero. Dužina pružanja je nekih 20 kilometara.Knjaževac. podigla supruga Greta. južno je planina Rožanj. Na vrhu Šiljak nalazi se od 1932.se u pravcu zapad – istok. ogranaka Rtnja na zapadu. dok severne padine čine stariji krečnjaci iz jure. a širina ne prelazi 10 km. južno od planine Tresibabe i severoistočno od Bele Palanke nalazi se Paješki Kamen. a prema selima Lukovo i Mirovo u kaskadama. kao i Grbavče. koju je svom mužu Julijusu Minhu. Božićni i Vidovdanski. dok Kamenički vis i terene zapadno i jugozapadno od njega (sve do Crnog vrha 685 m) grade krečnjački mezozojski sedimenti. Sa Rtnja se kad je vedro vreme vide Dunav. Kopajkošara i Cerje na severu. Severna strana planine prekrivena je šumama i pašnjacima. predeo zapadno od Sedog vrha prema Subotincu i Aleksincu na jug čine paleozojski sericitski škriljci. Monumentalno se izdiže iz Crnorečke doline i završava pravilnom piramidom na visini od 1570 metara. U geološkom sastavu preovlađuju mezozojski krečnjaci. severno Mečji vis.jugozapad južno od prevoja Čestobrodice. Prostire se oko 5 km jugozapadno od Soko Banje i severoistočno od Aleksinca. Bukovika na jugozapadu i Sokobanjske kotline na jugoistoku. sela Kamenica. Prostor oko vrha Kalafat izgrađen je od formacija crvenih peščara iz paleozoika. Samanjac Prostire se pravcem severoistok . od sela Čamurlija na zapadu. ali je to uzvišenje sa malom relativnom visinom. Po najvišem vrhu Aleksinčani ovu planinu nazivaju Leskovik smatrajući da je Ozren samo greben ove planine koji je okrenut ka Soko Banji. obrasla autohtonim biljnim vrstama i obiluje izvorima pitke vode. Prema nadmorskoj visini je srednja planina. Kopaonik. bivšem vlasniku rudnika na Rtnju. Istočno od Ozrena nalazi se planina Devica. Prema severoistoku se strmo obrušava. Slemen Planina srednje visine (1099 m) nalazi se između Boljevca na severozapadu i Knjaževca na jugoistoku. Paješki kamen Istočno od Svrljiških planina. Matejevac i Knez Selo na jugu. Najviši delovi planine izgrađeni su od masivnih i bankovitih jurskih krečnjaka. Slojeviti kredni krečnjaci čine geološki sastav. U pravcu istoka preko Šugrinske reke nalazi se Zaglavak i Stara planina. Vidin sa delom Bugarske. Mečji vis Prema nadmorskoj visini je planina. na severu su Kučajske planine. Zapadno od Mečjeg visa prolazi put Boljevac . planine Slemen na jugu i Tupižnice na istoku. istočno je Tupižnica južno Devica. Na planini Ozren nalazi se veliki broj izletišta sa razvijenom turističkom infrastrukturom: izletište Ozren. Planinarska udruženja organizuju svake godine dva tradicionalna uspona na Rtanj. Vrh je livada sa kojeg se pruža lep pogled. Pripada Karpatskim planinama i sastoji se od krečnjačkog grebena i izrazite krečnjačke kupe na istoku. Nalazi se između planine Ježevice na severu.

i svrljiških sela Gulijan i Beloinje na severu. Na najvišem delu Tupižnice je televizijski relej. Mezozojski krečnjaci dominiraju u geološkom sastavu. Planina koja geografski pripada teritoriji opština Svrljig i Bela Palanka. Po visini se ubraja u srednje planine. nastala je kao i sve ostale planine te grupe alpskim nabiranjem. jugoistočno od Svrljiga do Sićevačke klisure i Nišave na jugu. Na jugu su Svrljiške planine. Tresibaba Nalazi se južno od Knjaževca. Naziva se još i Balkan. a Trgoviški Timok se nalazi na severoistoku i istoku. Na planinske pašnjake izgoni se stoka. Stara planina spada u mlade venačne planine. veći deo planine je u Bugarskoj gde se nalazi i najviši vrh (Botev 2376 m). Vidlič Na istočne Srbije istočno od Pirota prostire se krečnjački greben Vidliča za kojeg postoji nedoumica da li je to posebna planina ili deo Stare planine. severozapadno planina Javorje i Rudina. a preko njih su nataloženi peščari i mezozojski krečnjaci. Dolca.Stara planina Stara planina je jedina visoka planina Istočne Srbije sa najvišom tačkom u takozvanoj užoj Srbiji. severoistočno je planina Ožalj. Najviši vrh je Guvnište 1413 m. Prostor oko Zelenog vrha se naziva Gulijanskom planinom. Najveći deo planine izgrađen je od krečnjeka. Severno je planina Projić. Većim delom je bez šumske vegetacije. Prostire se pravcem severozapad-jugoistok paralelno sa Odorovskim kraškim poljem. po čemu je i čitavo poluostrvo na kome se planina nalazi dobilo naziv Balkansko poluostrvo. Knjaževac. Zabrđe Zabrđe je predeo jugoistočno od Pirota. Pruža se od Vrške Čuke na severu. Ukupna površina masiva koji se prostire u Srbiji je 1802 km2 . šumovita je severna strana planine i predeo između glavnog i severozapadnog venca. Ostrovice. poznata je pod imenom Lasovačka planina. Sićeva. Krupca i Moklišta na jugu. Pripada istočnoj zoni mlađih krečnjačkih planina i ima meridijanski pravac pružanja. Znamenitosti Svrljiških planina su Prekonoška pećina i prerast Periš. Predstavlja prirodnu granicu između Srbije i Bugarske.Babin zub. Svrljiški Timok čini granicu na severozapadu. Gornjeg i Donjeg Rinja na istoku. Tupižnica Tresibaba je planina u istočnoj Srbiji. sa leve strane Belog Timoka. severno od Dimitrovgrada. a samo delimično niškoj opštini. Najviši istoimeni vrh dostiže visinu od 1162 m. Pripada balkanskim planinama. Na zapadu završava visokim stenovitim odsekom (Lasovački kamen 1160 m). a dalje prema istoku je Rinjska planina sa vrhom Kovina (1205 m). na nadmorskoj visini od 1758 m nalazi se jedan od najatraktivnijih vrhova Stare planine . severno od Svrljiga. Smeštena je na teritoriji sledećih opština: Zaječar. Osnova je od starih stena. Prostor koji zauzima je izmedju sela Oreovac na zapadu. južno od Odorovskog polja i Vidliča. Neposredno ispod krova Srbije – Midžora (2169 m). Najviša tačka je Zeleni vrh sa visinom od 1334 metra. . Šumski prekrivač Tupižnice je proređen. Jugozapadna Srbija Bandijer Planina se nalazi na granici Srbije i Crne Gore severno od Pljevalja. zapadu i jugu. Nalazi se severozapadno od knjaževačke i jugozapadno od zaječarske kotline. Nalazi se na krajnjem istoku Srbije. Pirot i Dimitrovgrad. do Dimitrovgrada na jugu. pa se na njoj sreću mnogi površinski i podzemni kraški oblici reljefa. do kojeg vodi automobilski put. a na istoku ima izgled blago nagnutog platoa. u dužini od oko 100 km. Svrljiške planine Nalazi se između gornjeg toka Svrljiškog Timoka. a na istoku je Zaglavak i Stara planina.

Gajeva planina Nalazi se na granici Srbije i Bosne i Hercegovine. Teme planine Čemerno je znatno suženo. na jugu Veliki Rzav. Planinu u geološkom smislu čine trijaski krečnjaci. Blagaja Na severu je Đetinja i Požeška kotlina. Geološki sastav čine masivni kredni krečnjaci. Pored šumskog prostranstva Čemerno je poznato i po velikoj površini na kojoj raste borovnica. Prostire se na obodu Pešterske visoravni i nadovezuje se na Jadovnik i Ozren na severozapadu odnosno Bihor na jugu. Gola brda Prostire se južno od planine Ožalj. veći deo jugoistoka planine izgrađen je od trijaskih krečnjaka. Najveći deo planinskog temena je pod šumom. Geološki sastav čine paleozojski škriljci. Severno je BiH i reka Lim. Karakterističan greben vezuje više vrhova. zapadno od planine Ovčar. istočno Gradina. Dok je najviši vrh izgrađen od jurskih. Parkom Prirode. izvorima. ona je jedna od najlepših i šumom najbogatijih planina u Srbiji. ali na pojedinim delovima grebena ima manjih ili većih travnatih proplanaka sa stočarskim kolibama. a odlukom Vlade Republike Srbije. Giljeva Giljeva je planina u Srbiji koja se nalazi južno od Sjenice prema granici sa Crnom Gorom. severno od Dragačeva. Planina je bogata četinarskim šumama. Na istoku je Moravica i preko nje Krstac i Golubac. Najviši vrh Golije je Jankov kamen 1833 m. Nalazi se oko 18 km severozapadno od Ivanjice. Trijaski krečnjaci su u geološkoj građi najprisutniji. Golija Prostire se između Ivanjice na severu i Novog Pazara na jugu. Na istoku je reka Sutjeska i dalje planina Bič. a sa severa dolinama Dubočice i Borošnice i znatno je raščlanjena dolinama njihovih pritoka. severoistočno Sedalac. Od strane UNESCO-a je proglašena Rezervatom biosfre. Debela gora Nalazi se jugozapadno od Ovčar Banje. Jugozapadno su obronci Zlatibora. U pravcu jugoistoka se nalazi visoravan Jabuka. rečicama punim ribe. Nalazi se istočno od Priboja. južno Kukutnica. Sa juga je planina Čemerno ograničena dolinom reke Studenice. Čemerno Planina Čemerno se pruža od zapada ka istoku na dužini od oko 21km. divljači. Lima na severu i istoku i planine Pobijenik na jugu prostire se Bič planina. Zapadno je planina Javorje. To je krečnjačka visoravan sa najvišim vrhom Belom stenom od 1482 metra.Bič planina Između Poblaćenice na zapadu. trijaski masivni krečnjaci i mermeri. šumskim i lekovitim biljem i ima izvanredne terene za smučanje. Presječke reke i Uvca. . Budeč Zapadno je Zlatibor. Na Goliji izviru Moravica i Studenica. Pripada starovlaško-raškim planinama. severno od Pljevalja. Javora i Tisovice. sa severa je obrastao šumom dok su na jugu travnate padine. a njen najviši vrh se nalazi na 1617 m. Na njoj ima i glacijalnih tragova. južno od Zapadne Morave. Raške na istoku i Sjenice na zapadu. Pripada dinaridima i izgrađena je od paleozojskih škriljaca i oaza dacita i andezita. Čemernica Prostire se između Mučnja.

Jelica Planina Jelica predstavlja prirodnu granicu između Dragačeva i čačanske kotline. u pravcu jugoistoka se nalazi Troglav. Gradina Gradina ima dinarski pravac prostiranja duž granice Srbije i Crne Gore. Prostire se u zapadnoj Srbiji nekih 15 km jugoistočno od Prijepolja. već po tome što su se tu borili vitezovi i "kroz prsten jabuku streljali".Bijelo Polje. istočno je planina Projić. gde se ujedno nalazi i planinarski dom u neposrednoj blizini Sopotničkih vodopada na 990 metara nadmorske visine. Na jugoistoku se nalazi Bandijer. zatim tursko – srpski rat ( 1876 – 1877.Golubac Nalazi se južno od Požege i severno od Ivanjice. U pravcu severozapada na nju se nastavlja Ovčar. Verinje (874 m). Geološku građu čine pretežno paleozojski sericitski škriljci. Ime nije dobila po stablima jabuka kojih ovde uopšte i nema.5 kilometara i u širini od oko 2 km. pretežno bukove šume. Na severozapadu se nalazi planina Kovač. Severno se nalazi planina Jarut. Nalazi se zapadno od Sjenice. a na zapadu se graniči sa krečnjačkim masivom Murtenice. između dolina Lima. a najviši vrh je Katunić ( 1732 m ). Severno je planina Krstac. Visoravan Jabuka Jabuka se nalazi između Prijepolja i Pljevalja. po kojima su rasute kuće sela Stranjana i stočarske pojate. Širi pojasevi šume pružaju se po strmijim stranama prema Mileševskoj reci. Istočni deo Javora je blago zatalasana površ prostranih livada prošaranih šumarcima. Na širokom temenu planine su pašnjaci i livade. Jarut Nalazi se severno od Tutina i istočno od Novog Pazara. pa se u tom delu razvila tipična kraška hidrografija. na jugu je pogranična planina Gradina. na jugu je granica sa Crnom Gorom. Javorje Na krajnjem jugozapadu Srbije. Javor Javor se proteže severoistočnom granicom opštine Nova Varoš u dužini od 16 km. nalazi se planina Jadovnik. Rajački vis (818 m) i Stjenik . Ima mnogo livada i četinarskih šuma.) i Prvi balkanski rat te ukazuju na burnu istoriju ove planine. severno od crnogorskih Pljevalja i zapadno od Priboja nalazi se planina Javorje. na severu je planina Javorje. istočno je Dragačevo. Na istoku se naslanja na zapadne obronke Golije. na jugu su Pljevlja. Duga je 12 km. Hum Nalazi se zapadno od Tutina. a na zapadu je Pešterska visoravan. Jadovnik Južno od Zlatara. zapadno je reka Moravica. Duž jugozapadnog podnožja pored Lima vodi asfaltni put Prijepolje . a na istoku su Rudine. Gradina sa poznatim arheološkim nalazištem (849 m).300 metara. Mileševke i Međanske reke. Severno je Velika Ninaja. Brojni šančevi vezani za Prvi srpski ustanak. od kojeg se duž severozapadnog podnožja odvaja put za Sjenicu i Novi Pazar. Reka Vidrenjak na jugu razdvaja Jarut od Huma. Severno od nje nalazi se Gajeva planina. Na planini Jadovnik nalazi se selo Sopotnica. Čini obod Pešterske visoravni. Najviši deo planine izgrađen je od mezozjskih krečnjaka znatne debljine i čistoće. na visini od 1. Pripada dinarskom sistemu planina i pruža se u pravcu severozapad-jugoistok u dužini od 30 km. Najviši vrh je Crna stena (929 m). koji se pruža u pravcu-SZ-JI u dužini od 3. Središnji i najviši deo starovlaške planine dinarskog sistema izgrađen od trijaskih peščara i krečnjaka. Na Jabuci je u II svetskom ratu poginuo i mali bombaš Boško Buha po kome su nazvani memorijalni prostor i turističko naselje.

Istočno se nalazi pešterski Crni vrh. Na severu je Pešter. Nešto severnije od ovih visoravni. Iako je zbog krecnjačkog sastava siromašna vodom. izgrađen je od trijaskih krečnjaka. na zapadu je Zlatibor. mnoge druge stene uzimaju učešće u građi ove geološki raznovrsne planine. Krstača Krstača se nalazi na granici Srbije i Crne Gore zapadno od Tutina. Geološki sastav je jednostavan. Mokra gora Mokra gora je planina koja se većim delom nalazi u Srbiji i manjim delom u Crnoj Gori. Kilavac Nalazi se južno od Sjenice. Malič Leži zapadno od Golijske Moravice na pola puta između Arilja i Ivanjice. Preko Lima. u pravcu severoistoka nalazi se planina Jadovnik.(789 m). Severoistočno je Dragačevo. Deo je Prokletijske grupe planina dinarskog sistema mladih venačnih planina. Iako je po visini druga planina u Srbiji bez pokrajina (iza Stare planine. od Zlatara na jugu odvaja ga reka Bistrica. duž granice sa Crnom Gorom je krečnjačka površ Kamene gore (1483 m). Nalazi se jugoistočno od Požege. Severno od Kamene gore su travne i šumovite visoravni Jabuka i Babine (Brašansko brdo 1305 m). U geološkom sastavu dominiraju trijaski krečnjaci. a južno od Priboja i planine Bič. Kukutnica Planina bogata vodom nalazi se zapadno od Ivanjice. Najviši vrh. Izgrađena je od trijaskih krečnjaka sa probojima andezita i dacita. a jugozapadno je planina Golubac. u njenom podnožju ipak izvire više levih pritoka Lima. Kitonja Starovlaška planina se prostire južno od Zlatibora. izgrađenim pretežno od serpentina i najvećim delom je pošumljen. a na zapadu se nalazi Pobijenik. Severno je Budeč. Prosečna visina je oko 1000 m. krednih krečnjaka ima na više mesta. između Rožaja i Ribarića. . južno je vrh Češalj (1381 m) i dalje Mučanj. na levoj obali Lima. Koštan polje Kraško polje se nalazi između Jaruta na jugu i Velike Ninaje na severu. na severoistoku se vezuje za planinu Hum. na zapadu je Ozren. na levoj obali Lima je planina Pobijenik sa vrhom Borak (1423 m). serpentini se prema istoku često javljaju. Masivni trijaski krečnjaci prisutni su u predelu Stjenika. Nalazi se severozapadno od Nove Varoši. manje je poznata i planinarski zapostavljena. Dalje na istoku su Sopoćani i Novi Pazar. Kamena gora Na jugozapadu regiona. na severozapadu je planina Žilindar. Najviši vrh izgrađen je od tamnog efuzivnog dijabaza. ali i najveći deo planine izgrađen je od paleozojskih sericitskih škriljaca. Jugoistočni deo Jelice zastupljen je u okolini Kraljeva vrhom Jastrebar (796 m). Dalje na jugu je Giljeva. sa vrhom Midžor). U geološkom sastavu dominiraju trijaski krečnjaci. Komaran Komaran je predeo koji se prostire zapadno od Brodareva. Krstac Niska planina dinarskog pravca prostiranja između Kravarićke reke na jugozapadu i reke Bjelice na severoistoku. jugoistočno od Kamene gore duž granice sa Crnom Gorom.

Najviši vrh je visok 958 m. a zajedno sa planinom Kablar pravi Ovčarsko-kablarsku klisuru. Jedan deo je pod šumom. Jadovnikom. Južna šumovita strana je strmija od severne i u donjem delu se naziva Podgor. Tuzinjska i Brnjička reka predstavljaju najpoznatije ponornice u našoj zemlji. Zapadno se nalazi planina Žleb (2365 m) iza prevoja preko kojeg su povezani Peć i Rožaje. Kao deo ove planine ponekad se smatra i deo Starog Kolašina do Kosovske Mitrovice iako se na tom prostoru mogu izdvojiti Mokra planina i Suva planina. Mučanj Na severu je planina Kukutnica. Nedaleko od planine se nalazi poznata Ovčar banja. sa dužinom od 13. Pešter Pešterska visoravan (poznata i samo kao Pešter) je kraška visoravan (nadmorska visina od 1100-1250 m) u jugozapadnoj Srbiji. Geološku građu viših delova čine masivni trijaski krečnjaci. Na području Ovčara i Kablara nalaze se brojni manastiri. a granica može biti i Crna reka. Polje je izgrađeno od krečnjaka. Reke Boroštica. Okolno stanovništvo te manastire naziva Srpskom svetom gorom. Najviši vrh je Pogled (2155 m). Kroz Peštersku visoravan protiču reke Uvac. na nadmorskoj visini od 1160 metara što ga čini jednim od najviših na Balkanskom poluostrvu. Šumsko i hidrografsko bogatstvo su karakteristike ove planine.5 kilometara. kraški predeo. posebno oštroj tokom zimskog perioda. ukupno postoji 12 manastira i par crkvica koje se nalaze na putu ka Ovčaru. Istočno se nalazi jezero Gazivode koje je nastalo pregrađivanjem reke Ibar. Severno je planina Pobijenik. Posebno se ističe retka i zaštićena zajednica molike. Žilindar. Smešteno je između planina Giljeva. Zlatarom.Mokra Gora se proteže uporedničkim pravcem. a vrh se nalazi 10.5 km zapadno od centra Čačka. a na jugoistoku planina Giljeva. pravcem severozapad-jugoistok. Peštersko polje je kraško polje u jugozapadnom delu Srbije na Pešterskoj visoravni. Dno je prekriveno kvartarnim jezerskim i rečnim nanosima. Njen najviši vrh (Oklačka glava 1729 m) nalazi se na administrativnoj granici. planinom Ozren. nalazi se na jugozapadu Srbije. bogatstvo divljači. . specifični kraški oblici reljefa. Zapadni deo Mokre gore na granici Kosova i Crne Gore takođe se naziva Suva planina. Na vrhu se nalazi televiziska antena i predajnik RTS-a. ali je najveći deo bezvodan. Mokra planina Severno i severoistočno od Mokre gore i njenog vrha Ruica (1814 m) na granici sa AP Kosovo. 693 m) koju od Jadovnika razdvaja Skudlanska rečica. Peštersku visoravan i okolne planine karakterišu šumsko-travni pejzaži. a na visoravnima postoje vrtače dubine od 10 do 15 metara i širine 33 do 50 metara. na istoku reka Grabovica. Geološki sastav čine pretežno serpentini. poput pešterskog sira). na jugoistoku Čemernica se svojim obroncima uzdiže iznad Presječke reke. Zahvata površinu od 63 km². Ozren Jugoistočni deo prijepoljskog kraja zahvata planina Ozren ( najviši vrh Revuša 1. Ozalj /Ožalj Nalazi se jugozapadno od Priboja i severno od Pljevalja. Vapa. Najviši vrh je Jerinin grad (1534 m) krečnjačkog je sastava. Pešter je poznat po specifičnoj mikro-klimi. desna pritoka Ibra. na samoj administrativnoj granici AP Kosovo i Metohija između Ibra i Belog Drima. Na severoistoku je Sjenica. sem krajnjeg južnog dela koje sačinjavaju serpentiniti. Javorom. Pešterska visoravan je pogodna za ispašu ovaca (kraj je poznat po proizvodima koji dolaze od peštersko-sjeničkih ovaca. Jarut i Ninaja. od Mokre gore prema jezeru Gazivoda nalazi se Mokra planina. Zapadno je planina Projić. jugoistočno je visoravan Babine i dalje visoravan Jabuka. Ovčar Ovčar je planina u Zapadnoj Srbiji. Velikog Rzava i Grabovice. svež vazduh. Mogla bi se smatrati i delom Mokre gore. izvori hladne vode. kroz koju protiče Zapadna Morava. Pešter je sa svih strana okružena planinama: Golijom. Jablanica i Grabovica. na istoku planina Kilavac. Giljeva i Žilindar. a širinom od 8.

Njima se navećim delom kretala trgovina sve do izgradnje ibarske železnice. izvijen prema jugoistoku. Ponor je planinski predeo između Mokre gore i Ibra na krajnjem jugu jugozapadne Srbije. Najviši vrh sastavljen je od karbonskih metamorfisanih kvarcnih konglomerata. leve pritoke Ibra. a u severoistočnom delu od kristalastih škriljaca gornje-karbonske starosti i stena dijabaz-rožnačke formacije. Crne Gore i Bosne i Hercegovine. o čemu svedoče ostaci troske i drugi rudarski tragovi. Na planini se ističe paleovulkanska kupa Jelač-grad. Stari (Ibarski) Kolašin Ibarski Kolašin je oblast u dolini gornjeg Ibra između Rogozne. Obrasla je gustim šumama. Smeštena je u trouglu koji sačinjavaju reka Raška. koja ga odvaja od Štavice i rožajskog kraja. Sa zapadne i severne strane planina je obuhvaćena dolinom reke Studenice koja je odvaja od planine Čemerno. severno od Pljevalja.Pobijenik Nalazi se između Prijepolja i Priboja. mestimično znatno proredjenom. On počinje od Ribarićke Klisure. Ponikve Kraška površ Ponikve ima srednju visinu od 900-1000 m i na zapadu prelazi u planinu Taru.jugoistok (dinarskim pravcem) na levoj obali reke Lim. Rogozna Rogozna je planina 10-12 km jugoistočno od Novog Pazara. Raška U užem smislu. Prostire se pravcem severozapad . Kosova i Ribarićke Klisure. gornji i srednji tok Ibra. Studenički mermer je u stvari radočelski mermer.jugozapad. Ponor Nalazi se jugoistočno od Tutina. Ponor čine šumoviti obronci Mokre gore iznad sela Mojstir. dacita. Projić Nalazi se jugozapadno od Priboja. Pretežno je obrasla šumom. Planina Javorje je na zapadu. Rogozna se sastoji najvećim delom od vulkanskih stena andezita. Ovo je planinski venac dužine oko 15 km pravca severoistok . Rudina Nalazi se na tromeđi Srbije. Pruža se pravcem jugozapad severoistok u dužini od oko 20 km. raščlanjena je na visoke kose i veća uzvišenja: Krivaču od 1643 metra na severozapadu i Vrhove od 1533 metra nadmorske visine na jugozapadu. Ponikve se nalaze zapadno od Užica. a Ožalj na istoku. Radočelo Planina je smeštena na levoj strani reke Ibar. Dolinama desnih pritoka Studenice i izvorišnih krakova Brvenice. koje je u srednjem veku pripadalo Raškoj državi. oko 12 km zapadno od varošice Ušće između manastira Studenica i Gradac. Preko Rogozne je prolazio karavanski put koji je povezivao Bosnu sa Skopljem i Solunom. kada je varošica Raška preuzela glavnu ulogu utovarno-istovarne stanice za robu većeg dela Noviopazarskog sandžaka. riolita i njihovih tufova. Najveće uzvišenje je Crni vrh 1504 m. u raznovrsnom geološkom sastavu preovlađuju metamorfne stene paleozojske starosti. pojam Raške se odnosi na sliv srednjeg Ibra i slivove njegovih levih pritoka Raške i Studenice. Snažna vulkanska aktivnost stvorila je uslove za pojavu rudnih žica (galenit. U širem smislu. Krivača je trovrh sa vrhovima približne visine pri čemu je najistočniji vrh i najveći. Mokre Gore. pirit. Dolinama pritoka tih reka raščlanjena je na dugačke kose veoma strmih strana. tamo gde Ibar naglo . pojam Raške se odnosi na celo područje jugozapadne Srbije. sfalerit) koje su u srednjem veku eksploatisane. Na jugu se naslanja na Goliju.

a završava se kod sela Čabre na ušću Jagnjeničke reke. a radi zaštite izuzetnih prirodnih vrednosti koje ono poseduje Skupština Srbije je 1981. Ninaja (Velika Ninaja) Prostire se između Peštera na zapadu. Otuda i vodi ime – vlah je bio naziv za stočara. Tikva Tikva se nalazi na prostoru Starog Vlaha. a u pravcu jugozapada Golija. Golije na severu i Novopazarske kotline na istoku. Na sever se prostire do Bajine Bašte. Moravički Stari Vlah (obuhvata sliv Moravice) i Zlatarski Stari Vlah (obuhvata Zlatar). Čajetinu. Širina planine dostiže oko 10 km. Zvijezda se nalazi u trouglu između sela Rastište i Jagoštica i kanjonskog dela Drine (vrh Veliki kraj 1444 m). Najviši vrhovi su Bučje (1084 m). kao i greben koji ide od Rastišta do prevoja Čemerišta. Područje planine Tare sačinjava najzapadniju skupinu iz grupe Starovlaških planina. Pavlovska livada (1150 m). Najviši vrh Zvijezde i čitavog područja Veliki Stolac nalazi se u Bosni. Livadske površine su prostranije na severu u donjem delu sliva Lopatnice. Troglav Troglav je okruglasta planinska masa između doline Ibra. Tolišnice. Diže se severno od Nove Varoši. Rača. Na zapadu je Ivanjica. Užice. Dakle slivno područje jezera Zaovine pripada Tari (u užem smislu). posebnim Zakonom područje Tare proglasila za Nacionalni park. Najviši delovi planine su izgrađeni od serpentina. Prevoj Čemerišta je veza i granica između Zvijezde i Tare. u dolini Ibra. Stojkovačka planina Nalazi se između planine Čemerno na severu i planine Radočelo na jugiistoku. Ona je severozapadni nastavak Tare. Konjska reka. Stari Vlah je planinska regija. kod Bogutovačke Banje i u selu Magliču. Tara i Zvijezda Tara (1544 m) sa susednom Zvijezdom (1643 m) diže se nad Drinom. dok su delovi prema Ibru i Bogutovcu siromašni šumom i odlikuju se velikim erozivnim površinama. Novu Varoš. južno od Kokinog Broda. Jako je disecirana brojnim kratkim dubodolinama i jarugama. Jaruta na jugu.skreće iz severo-istočnog u jugoistočni pravac. Stari Vlah Stari Vlah je istorijska i geografska oblast na jugozapadu Srbije.e. Lopatnice. kao i delove opštine Sjenice. Beli Rzav i Derventa (vrh Zborište 1544 m). Borošnice. Na severoistočnoj strani su Rača i Solotuša. Prijepolje. Spada u najšumovitije planine Evrope. gospodar . Na zapadu je planina Kitonja. dok se ogranci planine spuštaju ka kremanskoj dolini i dolini reke Đetinje. Oblast je bogata vodom. Ime slovenskog boga ratnika iz prethrišćanskog perioda Troglava sačuvano je u imenu ove planine. Veći deo planine je pod šumama. velikog vojskovođe iz vremana 2000 godina p. gde se oslanja na ogranke Zlatibora. koji u narodnom verovanju postoji kao bog Bak. Arilje i Ivanjicu. u slivu Moravice i Uvca severno od Sjenice. Obuhvata oblasti severno od reke Lima i istočno od Drine. Oni određuju podjelu Starog Vlaha na Zlatiborski Stari Vlah (obuhvata Zlatibor). pa je stočarstvo karakteristična delatnost. Na osnovu dugogodišnjih proučavanja i istraživanja ovog područja. preko prevoja Šargan vezuje se za Zlatibor na jugoistoku. Ponekad se naziva i Visoka Tara. Na Starom Vlahu se nalaze planine Zlatibor i Zlatar. Ime je možda dobila od Nina Belova. Tara u užem smislu ili Ravna Tara deo je masiva sa Kaluđerskim barama i krečnjačkom visoravni između sledećih reka: Drina. Geološki sastav čine mezozojski karbonatni sedimenti probijeni magmatskim dijabazima. Tara je oivičena dubokim kanjonom reke Drine. Nalazi se između Sjenice i Novog Pazara. Obuhvata opštine Priboj. jugozapadno od Kraljeva i predstavlja neposredno okruženje Bogutovačke banje.n. Stari Vlah je administrativno raspoređen u okvirima Zlatiborskog i Moravičkog okruga. Kom (1177 m) i drugi manji.

nju čine i donekle izolovani grebeni Homar i Suhar. Čigota (1422 m). zapadno i jugozapadno od Goča i istočno i jugoistočno od Stolova. To je jedna od najprostranijih planina Srbije i prostire se istočno od Ibra. Nalazi se u sklopu severnokopaoničkih planina. Omeđena je tokovima Gvozdačke reke na jugu. Zlatibor je oduvek imao veliki pogranični značaj. peridotitki lakolit i jedna od najvećih serpentinskih masa u Srbiji. Na brdu Cigli kod Jablanice i danas se raspoznaje granica Srbije sa dvema carevinama . a severozapadno je Radočelo. Jedan njegov deo je . To je. Pripada starovlaškim planinama. Prostire se južno od Nove Varoši i istočno od Prijepolja. Pruža se pravcem severozapad-jugoistok. dugačka je 30 km. Dug je 22.lova. a široka i do 15 km. Na nekim kartama planina se naziva Kruščica. Zbog rudnog bogatstva i raznovrsnosti nazivaju ga i srpski Ural. Južna i istočna granica Zlatibora su reke Uvac i Veliki Rzav. granične oblasti između Raške. Užice i Novu Varoš u Zlatiborskom okrugu. Najviši deo je sastavljen od kristalatih škriljaca. Dalje jugozapadno se nalazi Golija. a širok 12 km. takođe na granici sa Crnom Gorom. Žilindar Nalazi se na južnom obodu Pešterske visoravni i na granici Srbije i Crne Gore. Uvca. Severno je planina Hum. Prostire se na površini od oko 300 km². Na zapadu se Zlatibor graniči sa Republikom Srpskom. Vukovije Zapadno od Baljevca nalazi se Vukovije. Obuhvata predele triju opština Republike Srbije: Čajetinu. Stari naziv za planinu Zlatibor je Rujno (Rujan) čije ime potiče od žbunaste biljke ruj (Rhus cotynus) kojom je čitava oblast bila veoma bogata i koja se koristila za štavljenje i bojenje kože. Zlatibor Zlatibor je najpoznatija starovlaška visoravan. Pruža se od severozapada ka jugoistoku dužinom od oko 75 km. Hercegovine i Polimlja. Vranjača Nalazi se zapadno od Tutina na granici sa Crnom Gorom. Poznato je letovalište i zimovalište. dosežući u srednjem delu širinu od oko 40 km. Najviši vrh je Ljukten 1216 m. Murternica (1480 m) i drugim manjim sa kojima zajedno čini Zlatibor u širem smislu. Površ je okružena uzvišenjima: Tornik (1496 m). Brezanske reke na istoku i Sokolje na severu. Pruža se u pravcu zapad—istok oko 10 km. a sa strane znatnim delom i od serpentina. javorom. Površina Goča obrasla je bukovom i jelovom šumom. Ninaja je složene morfologije. Semegnjevom i Jablanicom. Na Homaru je i najviši vrh Ninaje-Suhi krš (1462 m). Kopaonička grupa Baba Baba (953 m) je planina kopaoničke grupe koja se prostire severno od Studene i Ravne planine.Austrougarskom i Turskom. Vranjača je produžetak Krstače koja se nalazi u pravcu zapada. brezom. Zlatar Zlatar (najviši vrh Golo brdo 1627 m) se nalazi između reka Lima. Kopaonik Poznat je i kao Srebrna planina. Na Goču je izvorište mnogih potoka i rečica koje otiču prema Zapadnoj Moravi na severu i Rasini na jugu. Mileševke i Bistrice. Zlatibor se nalazi na severom delu oblasti Stari Vlah. kao i klimatsko lečilište. Goč Planina se prostire južno od Zapadne Morave iznad Vrnjačke Banje. selima Mokrom Gorom. hrastom kitnjakom. po biljnom svetu smatra se jednom od najbogatijih planina Srbije.

Severne strane te planinske grede su pretežno pod šumom. Karaman (1936 m). Na Studenoj su vrhovi: Cvetalica (1056 m). Od Ravnog Kopaonika odvaja se njegov istočni ogranak sa spuštanjem na prevoj Mramor (1140 m). a sa juga Gokčanicom. Pruža se. zatim se penje ka Velikoj ogledni (1359 m) i talasastim grebenom Vrata (1072 m). oko koje se dižu Suvo Rudište sa Pančićevim (Milanovim) vrhom (2017 m) na kome je Pančićev mauzolej. Sa severa je ograničena dolinom Brezanske reke. a na njemu se nalazi i najveći skijaški centar u Srbiji. severno od Željina. između kojih su široke presedline. Najviši vrh je Željin (1784 m) je kupa elipsastog oblika koja se izdiže nad gustim šumama. sada se svrstava u dinarske planine jer je njegovo granitno jezgro mlađa. sa najvišim vrhom Usovicom (1375 m) u severozapadnom delu. do Gokčanice i Ibra na jugu i jugoistoku. koja od sela Brezne postaje Brezjanska reka. kao i dolinom Ribnice iz pravca Kraljeva. Glavni planinski greben je stolastog oblika dužine oko 12 km na pravcu sever-severozapad-jug-jugoistok. a na severu se preko Popove reke vezuje za Studenu planinu. Kavgalija (1356 m). uglavnom. Žaračka planina Žaračka planina (1051 m) pripada kopaoničkoj grupi. Od Stolova Studenu planinu odvaja Gvozdačka reka. koje su dubokim dolinama raščlanile planinu na dugačke grebene i kose i dale joj u celini zvezdast oblik. Njegov najviši vrh je Pančićev vrh sa 2017 m nmv. i Krš (1256 m). Do planine se stiže iz pravca Goča ili od Polumira iz doline Ibra. Zapadni obronci Stolova formiraju istočni deo Ibarske klisure. prostire se do Ibra na zapadu. Ozren (956 m) je nastavak Stolova prema severu. Sa svih strana je omeđen rasedima te ima karakter horsta. završava sa Javorcem i njegovim vrhom Žurla (869 m). zapadno od Ravne planine. Šatorica (1750 m) i Oštro koplje (1789 m). Gokčanice i Rasine nalazi se planina Željin. Najviši vrh ove planine kopaoničke grupe je Crni vrh (1543 m). a na njima se nalazi i tvrđava Maglič. na kome se nalazi mauzolej čuvenog srpskog prirodnjaka po kome je dobio ime. a severoistočno se nalazi Goč.zaštićena zona pod imenom Nacionalni park Kopaonik u okviru koga postoji 12 rezervata biljnih i životinjskih vrsta. tercijarna intruzija. Jugoistočno od Suvog Rudišta greben Kopaonika je sužen i raščlanjen u niz plastastih uzvišenja: Čardak (1590 m). između reka Jošanice. Planinski greben je travnata poljana. Studena planina Nalazi se južno od Stolova. Zapadna granica je reka Ibar. Srednji deo je prostrana fluvijalna površ Ravni Kopaonik. Ribnice i Brezanske reke. Većim delom je pod gustom šumom. Željina na jugu. Severno se . Gobelja (1834 m). Sa Stolovima se veže od vrha Karaula (904 m) prema Čikeru (1324 m) preko Erskih livada (961 m). spuštajući se strmo u Jankovu klisuru koja ga odvaja od planine Jastrebac. oko koga se nalazi baza vojske Srbije. Stolovi Planina se nalazi jugozapadno od Kraljeva. Ceo masiv je dobio naziv po velikom rudnom bogatstvu koje je na njemu eksploatisano još od srednjeg veka. Nalazi se istočno od varošice Ušće. dok se na jugu obronci ove planine spuštaju do sela Gokčanica. zatalasana visoravan. Ravna planina Prostire se između Studene planine na zapadu. Sa istočne strane Velika livada razdvaja Studenu planinu od Ravne planine. oko vrha Cvetalice prisutan je narcis u narodu poznat i kao kaloper. Na ogolićenim obodnim delovima planine prisutna je recentna erozija sa ekscesivnim karakterom. istočno od Ibra. Karaula (1352 m). Sa nje se u svim pravcima razilaze pritoke pomenutih reka. Ranije je smatran Rodopskom. južne su obešumljene i tu je razvijeno stočarstvo. Goča na istoku i severu. a na njegovom širem prostoru je smešten čitav niz kulturno-istorijskih spomenika iz perioda od XII do XV veka. od zapada ka istoku na dužini od oko 15km. između Ibra. Željin Na desnoj strani ibarske klisure.

Na zapadu je Mala Kosanica. Karpata i Dinarida dogodile su se velike promene na njemu: izdigao se središni deo. Prostorno je nekako uokviren u trouglu koji čine reke: Rasina. osim u blizini Ibra gde je dosta ogoljena. Kukavica je u pokrivena gustom šumom. a severni i južni su se spustili. Njegov glavni greben ima pravac istok-zapad. Jastrebac je rodopska planina istočno od dinarskog Kopaonika. Najviši vrh je Vlajna (1442 m). Južna Srbija (zapadni deo) Crna gora (Skopska) Nazivaju je i samo Crna gora. Jastrebac je vrlo stara planina. Prostire se na istok do reke Veternice preko koje je Kukavica. U vreme nastajanja Alpa. Bukovska čuka (1386 m) i Orlova čuka 1306 m). Venac ovih vrhova. Glavni greben od Stracimira se proteže na istok preko Svetle stene. U podnožju planine nalazi se Jošanička banja. između Žegligova i Kosovskog Pomoravlja. Jastrebački horst je uporednički izdužen 45 km i čine ga Veliki i Mali Jastrebac izgrađeni od škriljaca. to jest između Preševa na istoku i Gnjilana na zapadu. tako i po prostoru koji zauzima. kako po visini (najviši vrh Velika Đulica visok je 1491 m). deli planinu na dva dela – severni. Zapadno je kosovska planina Prugovac. blažem. vojska pošumila borom. iznad Vranja. Tumba (1192 m). Prostire se na jugoistoku Srbije na levoj obali Južne Morave Pčinjskom i Jablaničkom okrugu. ali zbog položaja koji zauzima u odnosu na obe Morave i njihove pritoke može se uočiti i poprečni greben koji. magmatski grandioriti i klastične sedimentne stene. Obrastao je uglavnom bukovom šumom. oblika ova dva vrha planine Kukavice se ponekad navode kao zasebne planine. To je planina srednje veličine. Ova deoba je sasvim jasna istočno od Stracimira. peskovi i gline. (1327 m). sastavljena od stena paleozojske starosti preko kojih leže tercijarni i kvartarni sedimenti. Furnište (1370 m). severno Jablanička kotlina. U Srbiji se prostire duž administrativne granice Kosova. preovlađuju nisko metamorfisani škriljci. Postojao je još u tercijaru i izdizao se iz tercijarnog mora kao veliko ostrvo. Jastrebac (Veliki Jastrebac) Nalazi se južno od Kruševca i zapadno od Niša. smrčom i jelom.nalazi Ravna planina kojom su spojeni Željin i Goč. deo je bez naselja dok se na južnom. Na južnom delu planine. Geološki sastav je raznovrstan. Pogleda i Kupinjaka i spušta se u dolinu Južne Morave. Goljak Planina Goljak na granici uže Srbije i Kosova diže se iznad Sijarinske banje. Nekada stočarski kraj. u geološkom sastavu preovlađuju stare metamorfne i magmatske stene. strmiji. Kukavica je imala brojna pašnjake koje je. Zmajevca i Mojsinjske planine i spušta se u sastav Južne i zapadne Morave kod Stalaća. predstavlja vododelnicu slivova ovih velikih reka. Tikva (1405 m). Južna Morava i Toplica. severno od Vranja i južno od Leskovca i padine joj se protežu do ovih gradova. sa dolinom Goleme reke. Nastala je rasedanjem stare rodopske mase. Prema zapadu je ograničena rekom Veternicom. Tako se sada . Planina je pod šumom. Zbog svojih pravilnih. u stvari. Poprečni od Stracimira se proteže na sever preko Krsta. Velike Đulice. kupastih. preovlađuju graniti i gnajsevi. Zapadna Morava. Geološki sastav je raznovrstan. a na jugu je Kopaonik. to je srednje velika planina na severu Makedonije. Kukavica Kukavica je planina koja se nalazi zapadno od Vladičinog Hana. delu javljaju sela. a slede ga Valjovska čuka (1207 m). sredinom XX veka. na severu i istoku je Velika Kosanica. Spada u rodopske planine. smatraju ga jednom od najšumovitijih planina Srbije. Severno od Crnog vrha pa sve do Končuljske klisure planina se naziva i Ostrovica. uzdižu se dva vrha Oblik (1310 m) i Grot (1327 m). Kravarska planina Nalazi se severno od Golaka i može se smatrati njegovim severnim ogrankom. Na severu je još i Studena planina. Južno je Kosovsko pomoravlje. Na severu se prostire do Končuljske klisure.

Od Pasjače je odvaja prevoj Beli kamen. južno od mesta na kojem se sastaju Zapadna i Južna Morava. Kuršumlija i Prokuplje. Geološki sastav je raznovrstan. Bojnik. a prevoj Gajtanska vrata deli Prolomsku planinu od Radana. Sastavljena je pretežno od jako metamorfisanih kristalastih škriljaca. kojim prolazi put Prokuplje-Bojnik. Planina je prekrivena šumom i pašnjacima. Radan planinu u užem smislu čine Majdan planina. u geološkom sastavu preovlađuju kristalasti škriljci. Medveđa. prisutni su dijabazi. a južno od Prokuplja. . zapadno od Lebana i Leskovca. Rgajska planina Jugozapadno od Vidojevice nalazi se Rgajska planina. Vidojevica Vidojevica je planina u jugoistočnom delu Srbije u blizini Prokuplja. Toplice na istoku. Pod Radan planinom u širem smislu podrazumevamo i Sokolovicu. što je od značaja za raznovrsnost njegovog reljefa. kristalasti škriljci i krečnjaci od kojih je izgrađen i najviši vrh. na jugu je Žitni Potok i Pusta reka. kada se krene prema Kruševcu. dok su se pašnjaci zadržali u blizini naselja. Izdužen je pravcem SZ-JI. javljaju i delovi četinarske šume. Razdvaja ih Mrljačka reka. Pripada Rodopskim planinama. Obuhvata delove gornjih delova slivova Toplice. Mojsinjska planina Mojsinjska planina se nalazi u središtu Srbije. Pripada južnom Pomoravlju u širem smislu. Na vrhu planine nalazi se Astronomska opservatorija. Radan Radan planina se nalazi na mestu gde se Dinaridi sučeljavaju sa Rodopima (Rodopska ili Srpskomakedonska masa). Izgrađena je od metamorfnih kristalastih škriljaca. Na nekim kartama se za ovu Rodopsku planinu koristi naziv Požar. Toplice sa Prokupljem na severu. Nalazi se jugoistočno od Kuršumlije. Prolomsku planinu i Arbanašku planinu. Južno od sela Arbanaška. Ravna planina i Petrova gora. Bogat biljni svet uslovljen je bogatstvom vode koje na Kukavici ima na pretek. Jastrebca na severoistoku. Nalazi se severoistočno od Kruševca. na području opštine Ćićevac na nekoliko kilometara od autoputa Beograd – Niš. Razlikujemo Radan planinu u užem smislu i Radan planinu u širem smislu. Pripada grupi starih rodopskih planina. Puste reke i Jablanice. Severno od Prolom banje u pravcu Kuršumlije prostire se Sokolovica sa najvišim vrhom Radulovac (1050 m). uglavnom bukove. Prostor Radan planine se nalazi u južnoj Srbiji u opštinama Lebane. Nastala je rasedanjem. pripada rodopskim gromadnim planinama i sastavljena je od magmatskih stena. Pasjača Prostire se između Vidojevice na zapadu. pre svega andezita i vulkanogenih sedimenata. istočno od Prolom banje i severno od Radan planine nalazi se Arbanaška planina (Vijogor 1128 m). Sastavljen je uglavnom od paleozojskih metamorfnih gnajseva koje mestimično probija granit.pored guste listopadne. serpentinisani peridotiti. složenost geološkog sastava i tektonskih odnosa. Izgrađena je od starih kristalastih škriljaca. Prolomsku planinu (Sokolov vis 1370 m) sa severa graniči dolina Prolomske reke. Najviš vrh je Bandera visok 1155 metara. Na jugozapadu se nalazi Sokolovica. Istočno od Grepca je Mali Jastrebac sa najvišim vrhom Kupinjak (946 m). Lepa Gora (Požar) Prostire se između Kopaonika na zapadu. Mali Jastrebac Jastrebac je prevojem Grebac podeljen na Veliki i Mali Jastrebac. potoka i rečica se spušta sa svih strana planine. Puste reke na istoku i jugu. Mnoštvo izvora. Zbog visine manje od 500 metara ne spada u planine.

a ima i olovnih ruda. od Bele Palanke do Pirota. paralelnom toku Nišave. a prema jugu i jugoistoku doseže do druma Niš — Pirot. Severnim podnožjem prolazi put koji povezuje Bosilegrad sa dolinom Južne Morave. na jugozapadu dolinom Sedlara odvojena je od grebena Crnog vrha (889 m). na koju se nadovezuje. Doline u podnožju su pod šumom. Bugarske i Makedonije. Jerme na zapadu i granice sa Bugarskom na istoku i jugu. Burel Planinski predeo u Bugarskoj i Srbiji. Na severu je ograničena Nišavom. a na jugoistiku Kruševica. Mezozoik je predstavljen uglavnom krečnjacima jurske i kredne starosti. a viši delovi su pod pašnjacima. Nazvana je po selu Bohovo u Bugarskoj.Južna Srbija (istočni deo) Babička Gora Babička Gora (Kriva buka 1059 m) je gromadna rodopska planina u jugoistočnoj Srbiji. Kardašica (946 m). Na grebenu. odlikuje specifičnim geografskim osobinama.318 m. Oni sačinjavaju jezgro antiklinale ove planine. Njen greben počinje kraj desne obale reke Jerme kod Strezimirovaca i prostire se južno desetak kilometara do Milevske planine u kom delu je Bohovska planina granična. Pripada planinama Rodopskog sistema. Na severozapadu se nalazi planina Seličevica. uzdižu se nekoliko vrhova: Debeli del (916 m). Od paleozojskih uglavnom učestvujuškriljci silursko-devonske i karbonske starosti. Čemernik Čemernik često posećuju ljudi koji dođu na Vlasinsko jezero jer je lako doći do samog vrha (Veliki Čemernik 1638 m). To je najviša planina u jugoistočnoj Srbiji. a jedan krak prelazi u Bugarsku. Najviši vrh je zaobljen i visok 1923 m. Vodni vrtop (871 m) i drugi. Odatle se pruža prelep pogled na . Kao i Suva planina. Bohovska planina Najviši vrh nalazi se u Bugarskoj (1. Kod nas se prostire između Nišave na severu. Poseban tip dolina na ovoj planini predstavljaju valoge koje su naročito karakteristične na krečnjačkoj površi Valožja (Suva planina). Leskovačka kotlina je na jugozapadu. Ogorelica). i Belava se. Čudinska planina Prostire se na tromeđi Srbije. ali sa nižim otvorenim delom. Pruža se pravcem severozapad—jugoistok. Radi jednostavne orijentacije moguće je reći da se Belava prostire između starog i novog puta Bela Palanka – Pirot. Na južnoj padini nalazi se rudnik galenita Blagodat. na razvođu sliva Južne Morave i sliva Strume. granita. Put je širok i do vrha se stiže za 2-2. Oni su više primaknuti jugozapadnoj strani i čine odseke prema dolini Sedlara. Osnovnu geološku građu Belave čine paleozojske i mezozojske tvorevine. kao i permski crveni peščari. Belava Belava (Kardašica 946 m) je planina u jugoistočnoj Srbiji i pripada Nišavskoj oblasti. Besna Kobila Nalazi se istočno od Vranjske banje. Izgrađena je od starih metamorfnih stena. a Zaplanjska kotlina na severoistoku. u dužini oko 15 km. Ove doline liče na manje uvale sa nešto izraženijim bočnim stranama.5 sata. Sastavljena je uglavnom od kristalastih škriljaca. zbog odsečenosti prema dolini Nišave i pretežno krečnjačkog sastava. škriljaca prekambrijumske starosti. Berbeška kotlina odvaja Babičku goru od Seličevice. Belava je niska planina i pripada Karpatsko-Balkanskoj orogenoj zoni.

Doline rečnih tokova su šumovite.881 m. svoja stada napasali i Ašani ili Karakačani. Planina se proteže uz granicu Srbije i Makedonije. Gloška planina Zapadno od Bosilegrada nalazi se Gloška planina (1756 m). U najvećem delu Kozjak je sastavljen od starih prekambriskih i . Manjak i Ljutež. Ostrozub). Sastavljen je od kristalastih škriljaca prve grupe. Ašanske livade. godine. a severno od Vlasinskog jezera. Dalje na zapadu nalaze se Valozi i Besna kobila. a na zapadnom Mlačište. Bilo je ogolićeno. Kozjak se uzdiže između rečnih dolina Pčinje i Krive reke u pravcu zapad . Vardenik. Zajedno sa Vlaškom planinom gradi karakteristično Ždrelo. a severno Vardenik. do 1941. ima u izobilju na ovoj planini. Sastavljena je od kristalastih škriljaca i granita. južno je Dukat. jer su im ovce bile crnog runa i veoma izdržljive na vremenske uslove. Padine su obrasle bukvom. U istočnom podnožju su najveća naselja Vlasina Rid i Crna Trava. na severoistoku Široka planina.jezero i okolne planine (Strešer. godine jedna nemačka firma otpočela eksplotaciju rude molibden. Na Čemerniku su. Najjviši vrh Peren (1326 m) nalazi se u Makedoniji. O boravku Ašana govore i toponimi na ovoj planini: Ašanske kolibe. Najviši vrh je Crnook sa 1. Koćura Koćuru i Zladovačku planinu na jugu deli Krinanov preslap. a planina je uglavnom pošumljena smrčom i brezom koja je karakteristična za padine okrenute jezeru. uz ostalo planinsko bilje.istok. poreklom iz severne Grčke. Nedaleko od Zvonačke banje. Njih je narod nazivao još i Crnovuncima. Ima oblik bila koje se pruža meridijanski. Ima oblik izduženog trokraka. Kozjak Većim delom nalazi se u Makedoniji. Dukat Dukat je planina srednje visine na krajnjem jugoistoku Srbije. Vrhovi su blago zatalasani. jugozapadno od Bosilegrada i južno od Vlasinskog jezera. na jugu je Kriva reka. na istoku German. a padine su delom pod šumom. to je tipična gromadna rodopska planina zaobljenih vrhova. Preslapskom rekom je odvojena od Talambasa i Rudine. Bilo je golo. duboki kanjon kroz koji teče Jerma. Najvisi vrh gromadne planine je Vrtop 1721m. godine. Greben planina Nalazi se južno od Pirota i istočno od reke Jerme u predelu koji se naziva Burel. na zapadu je vrh Garinče (1460 m) i selo Novi Glog. koje. Pripada Rodopskom planinskom sistemu. Gramadu. Nalazi se na teritoriji opštine Surdulica. Izgrađena je od jurskih sprudnih krečnjaka. Rudnik je zatvoren 1950. Pripada planinama srednje visine. severoistočno od grada Kumanova. Na severu i istoku je reka Koćurica. Mačkatica. nalazi se u neposrednoj blizini granice sa Bugarskom. dugačka i na vršnom grebenu uzana predstavlja izazov za planinare. Čemernik je dobio ime po otrovnoj biljci čemerici (Veratrum). Prostire se jugoistočno od Vranja. Pripada balkanskim venačnim planinama. Prostire se od Vlasinskog jezera do Preslapa u glavnom pravcu jugozapad-severoistok. U novije vreme u Mačkatici je novembra 1940. pokriveno livadama i na njemu se nalaze kuće sela Dukata koje leži zapadnije. a iznad njih se izdiže goli kameni greben sa vrhom Bežanište (1338 m). ispočetka teče u pravcu zapad-istok zatim svija na jug. Planinsko bilo Kozjaka dugo je oko 15 km. Na Zapadu je Rujan. Gramada ili Plana kako je meštani još zovu. Na zapadu reka Vlasina razdvaja Gramadu od Čemernika i Ostrozuba.

Rudina (Crna Trava) Celim svojim grebenom se prostire duž granice Bugarske i Srbije između Ruja na severu i sela Strazimirovci na jugu. Zbog visine koja je manja od 500 metara ne spada u planine. U pravcu severozapada na nju se nastavlja planina Babička gora. I dalje prema istoku dominiraju prekambrijumski i paleozojski metamorfiti. Pripada gromadnim rodopskim planinama i prostire se južno od Niške kotline. Kruševica Prostire se severno od Vlasotinca. Najviši vrh planine u Srbiji je Virovi (1 284 m) blizu kojeg prolazi državna granica. na severu se nastavlja u Talambas. Na jugu prelazi u susednu Makedoniju. Ostrozub Ostrozub je planina koja se nalazi severno u odnosu na Čemernik sa vrhom od 1546 metara. . na zapadu je Suva planina. a njene severne padine se spustaju ka Vlasotincu. Put do vrha je najbolje početi od mesta na kom je odvajanje sa glavnog puta (Sastav reke Brod) za Dobro polje. Najviši vrh izgrađen je od veoma starih metamorfnih stena. severno je Ćićevac. Rujan Rodopska planina na jugu Srbije prostire se od planine Kozjak na istoku do doline Preševske Moravice na zapadu. i erozije tla koja je usledila nakon toga danas je veći deo planine ogoljen. isprepletana šumama i livadama. Poslonjska brda Između Poslonskih brda i Mojsinjske planine Južna Morava je usekla Stalaćku klisuru. a na severozapadu se prostire do Južne Morave i Bujanovca. istočno od Vlasinskog jezera. Na istoku je Rudina. severno od Bosilegrada. Ruj Planina pripada rodopskim gromadnim planinama i prostire se na granici Srbije i Bugarske. Rudina izvorska (Bosilegrad) Prostire se duž granice sa Bugarskom istočno od Bosilegrada. a na istoku Južna Morava. Istočno je Zaplanje i dalje Suva planina. Istočno od brda se nalazi Bukovik. na istoku je planina Greben. Na istoku je Leskovac i južno Pomoravlje. Kobilska planina je naziv za ovu planinu u Bugarskoj. od reke Vlasine. Seličevica Planina se nalazi u neposrednoj blizini Niša. prekambrijumskog gnajsa. Njen greben predstavlja granicu Srbije i Bugarske na jugoistoku Srbije i zapadu Bugarske. Put vodi preko mahale Krsticeva i Dobrog polja do Pobijenog kamena (mesta na kome je i spomen plaoča nastradalima u drugom svetskom ratu) a zatim i do samog vrha Ostrozuba. na jugu je Babička gora. neki delovi grada se nalaze na njenim obroncima. Cela planina je poprilično pitoma. U geološkom sastavu dominiraju škriljci paleozojske starosti. Milevska (Mileška) planina Proteže se pravcem sever-jug u dužini od oko 20 km južno od Strezimirovaca. ali prema severu i zapadu ima i jurskih krečnjaka. Zbog velike seče u prošlosti. u kanjonu reke Pčinje nalazi se poznati manastir Prohor Pčinjski. Čine je stare stene paleozojske starosti probijene mlađim dacitima.paleozojskih kristalasih stena. Na srpskoj strani planine.

Ako je posebna planina u njen sastav bi trebali uvrstiti i Crni vrh koji je na ovaj način i najviši vrh planine Talambas. U geološkom sastavu dominiraju jurski . a završava se jugozapadno od Babušnice u Lužničkoj kotlini gde protiče reka Lužnica. Babičku Goru. Uzvišenje Golemi stol izdiže se na 1239 m nadmorske visine iznad Lužničke kotline. vrlo oštrim. a preko njih se nalaze crveni permski peščari i mezozojski krečnjaci. Stolsku planinu čine pretežno jurski sprudni krečnjaci. privlačnim planinarima. Belava se nalaze na istoku. Tako gledano planina se prostire od vrha Crtavo (867 m) do Crnog vrha (1463 m). Kruševicom i Seličevicom. freeclimberima. na jugu je Makedonija i planina German. Na severu je reka Pčinja i Trgovište. a u pravcu jugoistoka preko Zvonačke reke nalazi se Jasenov Del. Južno je Lužnička kotlina. Ranije je nazivana Kunovica. na jugoistoku je Rudina. Nazivaju ga i „Olimp Babušnice”. Lužničke kotline na severu. Crtavo je poznato lovište. severne padine čine peščari iz mlađeg paleozoika. Tumba Između Gradske reke i Kalne na jugu i rečice Tegošnice i sela Crvena Jabuka na severu. na zapadu planina Kozjak. Talambas ima blage padine obrasle šumama i pašnjacima. a široka 15 km. Suva i skaršćena duga je 45 km.Široka planina Prostire se duž granice sa Makedonijom. Izgrađena je od krečnjaka mezozojske starosti. na jugu je Gramada. Rtanj. Počinje istočno od Niša. zapadno od prevoja Samar koji razdvaja Kalnu i Crvenu Jabuku nalazi se Tumba ( 1377 m). Vrhovi i greben planine izgrađeni su od mezozojskih krečnjaka. Na severozapadu planine nalazi se Golemi stol po kome je planina dobila ime. severno od sela Kijevac. Suva Planina Nalazi se jugoistočno od Niša. Nišavom je odvojena od Svrljiških planina. Talambas Nalazi se zapadno od Zvonačke banje i severozapadno od planine Ruj. na zapadu Kozjedolska reka. planina čiji zaobljeni greben povezuje Suvu planinu na severozapadu i Ruj na jugoistoku. na istoku Ruj. Svakako je jedna od najlepših planina Srbije. Nastala alpskom orogenezom krajnji je izdanak balkanskih planina i nalazi se na dodiru sa rodopskim planinama Babičkom gorom. Jastrebac. Greben sa najvišim vrhom Rnjos (1274 m) proteže se pravcem severozapad-jugoistok između Vlaške planine na istoku i Talambasa na jugozapadu. Stolska planina Nalazi se severozapadno od Zvonačke Banje i jugoistočno od Babušnice. nalazi se Suva planina. Greben planine je sastavljen pretežno od jurskih krečnjaka. Prevoj Kruška razdvaja Šljivovičku planinu od Stolske planine. Ruja na jugoistoku prostire se Talambas. Osnova je od paleozojskih škriljaca. Vidojevicu. a na severu je Talambas. preko Koritničke reke. alpinistima. Na zapadu je planina Ostrozub. Pasjaču… Severna strana planine je pod stenama. Staru Planinu. Između sliva Vlasine na jugozapadu. padine ka Lužničkoj kotlini izgrađene su od neogenih sedimenata. Zapadno. Ova venačna planina balkanske zone koja pripada jugoistočnoj Srbiji predstavlja pravi vidikovac južne Srbije. Ima karakterističan oblik i potkovičasti greben Crvene reke. Šljivovička planina Nalazi se jugoistočno od Bele Palanke. sa nje se pruža izuzetan pogled na Kopaonik. Greben se prema severozapadu lagano spušta prema Vlasini. U širem smislu Talambas možemo smatrati nastavkom planine Ruj prema severozapadu. a greben Asenovo kale poznat je kao gnezdilište surih orlova.

Vlaška planina Nalazi se u jugoistočnoj Srbiji. Vardenik Između Čemernika na severu i Besne kobile na jugu. 20 km jugoistočno od Vranja. približno istih visina. Orografski se pruža pravcem sever-jug u dužini od oko 20 km. nedaleko od Pirota.700 m uz južne strane. na zapadu. Zladovačka planina Zladovačka planina se nalazi na jugu Srbije. Kako je Vardenik u celini zastrt glinovitim pokrivačem. Ploča 1705 m i Pandžin grob 1664 m. istočno je graniče reka Tripušnica i njena desna pritoka Gloška reka.krečnjaci sa probojima dacita. i Plane (Gramade) i Koluničkog Rida na istoku. smeštena je Zvonačka Banja. Kula 1621 m. ali i etničku zajednicu romanskih starosedelaca na Balkanskom poluostrvu. Gloške planine na istoku. . Planina je naziv dobila po selu Vlasi. Pored ravni gde je nekad bila tresava Vlasinsko blato. Tumba je prema nekim mišljenjima deo Talambasa. Pruža se u dužini (sever – jug) 14 km. Sa zapada je ograničena rekom Koćuricom. Predstavlja plitko udubljenje izduženog oblika. južno je od Široke planine odeljena rekom Pčinjom. Vlasina Vlasina je visoravan na jugoistoku Srbije. Kolunički rid 1598 m. a nedaleko je i kanjon reke Jerme koji formiraju oštri stenjaci Vlaške i Greben planine.757 m. dok je u širini (istok – zapad) pet do sedam kilometara na severu (Polom – Dojčinovci). bez ijednog oštrog vrha. blizu granice sa Bugarskom. Na obodu se nalaze planine rodopskog sistema širokih i zaobljenih vrhova: Veliki Čemernik 1638 m. Valozi Planina se prostire u predelu Krajište na jugoistoku Srbije. odnosno tri do četiri kilometra na jugu (izvorište Vlasine – Šundina reka).876 m. rodopska planina. U geološkom sastavu preovlađuju mezozojski dolomiti. Sam vrh formiraju dva zaravnjena vrha spojena blagim prevojem. Sastavljena je mahom od kristalasih škriljaca. a severno je od masiva Besne Kobile odeljena brojnim pritokama Banjske reke. Nalazi se između Besne kobile na zapadu. a njen najviši vrh Panica (1443m) je smešten u njenom severozapadnom delu. visoravan čine i uzvišenja različitih oblika i visine koja su deo planinskih kosa i grebena koji se spuštaju prema reci Vlasini. jugozapadno od Vlasinskog jezera nalazi se ova gromadna. Vlasinska visoravan ima nadmorsku visinu 1160 – 1460 m. Najviši vrh Veliki Strešer ima 1. osim u severozapadnom delu u kome se javlja jaka bukova šuma. Smeštena je između planinskih venaca Čemernika. Najviši vrh planine je Zelenčev vrh 1574 mnv. relativno bogat vodom i osunčan. Vrtop 1721 m. to se listopadne šume penju do 1.600 m uz severne i do 1. a južno vrh Modra glava 1545 m nv. Na njenim jugoistočnim obroncima. u obliku plećatog bila. desnom pritokom Pčinje. koje je prilično zaravnjeno fluvijalnom erozijom reke Vlasine i njenih pritoka u izvorišnom delu. a Mali Strešer 1. Vardenika na severu i Dukata na jugu. Pripada Balkanskim planinama. koje je naziv dobilo po množini reči vlah koja može označavati stočara. a mogla bi se smatrati i delom Ruja. Od vegetacije na njoj preovlađuju livade sa retkim šumama (mahom niskog i zakržljalog graba i hrasta). Nedaleko od sela se nalazi pećina Vetrena dupka. severno od njega je vrh Koćurac 1568 m nv. Pruža se pravcem severozapad-jugoistok u dužini od 6 km.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful